បំណែងចែករដ្ឋបាលនៃកម្ពុជា

ដោយវិគីភីឌា
(ត្រូវបានបញ្ជូនបន្តពី ចំណែករដ្ឋបាលនៃកម្ពុជា)

កម្ពុជាត្រូវបានបែងចែកទៅជាម្ភៃបីខេត្ត (province រឺ khaet) និងរាជធានី (capital)ភ្នំពេញ ។ ខេត្តត្រូវចែកបន្តទៀតជាស្រុក (district រឺ srŏk) និងក្រុង (municipality រឺ krong) ។ ស្រុកត្រូវបានចែកបន្តជាឃុំ (commune រឺ khum) និងសង្កាត់ (quarter រឺ sangkat) ហើយបន្តមកទៀតចែកជាភូមិ (village រឺ phum) ។ និងចែកបន្តទៀតជាក្រុម (group រឺ krom) ។ រាជធានីតែមួយត្រូវបានបែងចែកជាខណ្ឌ (section រឺ khan) ដែលត្រូវបែងចែកជាសង្កាត់ (quarter រឺ sangkat) និងចែកបន្តទៀតជាភូមិ (village រឺ phum) ។

មាតិកា

ចំណែកថ្នាក់ទីមួយ: ខេត្តនិងរាជធានី [កែប្រែ]

ខេត្ត និងក្រុងគឺជាចំណែករដ្ឋបាលថ្នាក់ទីមួយរបស់កម្ពុជា ។ ខេត្តត្រូវចែកជា១៥៩ស្រុក និង២៦ក្រុង ។ រាជធានីចែកជា៨ខណ្ឌ ។

ថ្ងៃ២២ធ្នូ២០០៨ ព្រះបាទនរោត្តម-សីហមុនី បានឡាយព្រះហស្ថលើរាជក្រឹត្យមួយដែលបានផ្លាស់ប្ដូរក្រុងកែប ប៉ៃលិន និងព្រះសីហនុទៅជាខេត្ត ដូចគ្នាដែរ ក៏សម្របសម្រួលព្រំខេត្តជាច្រើន ។[១]

ក្រចេះ រតនគីរី ស្ទឹងត្រែង និង មណ្ឌលគីរី គឺធ្លាប់ជាផ្នែកនៃឡាវ រហូតដល់អាណាព្យាបាលបារាំង ។

ផែនទីកម្ពុជាឃ្លីកបានដែលបង្ហាញខេត្តទាំង២៤របស់ខ្លួន ។
ខេត្តឧត្តរមានជ័យ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ខេត្តប៉ៃលិន ខេត្តបាត់ដំបង ខេត្តពោធិ៍សាត់ ខេត្តកោះកុង ខេត្តព្រះសីហនុ ខេត្តកែប ខេត្តកំពត ខេត្តតាកែវ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ខេត្តកណ្ដាល ខេត្តស្វាយរៀង ខេត្តព្រៃវែង ភ្នំពេញ ខេត្តកំពង់ចាម ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ខេត្តកំពង់ធំ ខេត្តក្រចេះ ខេត្តមណ្ឌលគីរី ខេត្តរតនគីរី ខេត្តស្ទឹងត្រែង ខេត្តព្រះវិហារ ខេត្តសៀមរាបផែនទីកម្ពុជាឃ្លីកបានដែលបង្ហាញខេត្តនានារបស់ខ្លួន ។
អំពីរូបភាពនេះ


ទីតាំង ឈ្មោះ ទីរួមខេត្ត ប្រជាជន ផ្ទៃក្រឡា (គ.ម²) សន្ទភាពប្រជាជន សន្ទស្សន៍ការអភិវឌ្ឍមនុស្ស (ស.អ.ម.) អក្សរកាត់
Cambodia-Banteay Meanchey.png ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ សិរីសោភ័ណ ៦៧៨,០៣៣ ៦,៦៧៩ គ.ម² ១០២ ០.៤២ BM
Cambodia-Battambang.png ខេត្តបាត់ដំបង បាត់ដំបង ១,០៣៦,៥២៣ ១១,៧០២ គ.ម² ៨៩ ០.៤៣៥ BB
Cambodia-Kampong Cham.png ខេត្តកំពង់ចាម កំពង់ចាម ១,៦៨០,៦៩៤ ៩,៧៩៩ គ.ម² ១៧២ ០.៦១៦ KC
Cambodia-Kampong Chhnang.png ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង កំពង់ឆ្នាំង ៤៧២,៦១៦ ៥,៥២១ គ.ម² ៨៦ ០.៥៦២ KN
Cambodia-Kampong Speu.png ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ទីប្រជុំជនកំពង់ស្ពឺ ៧១៦,៥១៧ ៧,០១៧ គ.ម² ១០២ KS
CambodiaKampongThum.png ខេត្តកំពង់ធំ កំពង់ធំ ៧០៨,៣៩៨ ១៣,៨១៤ គ.ម² ៥១ ០.៥០៩ KT
Cambodia-Kampot.png ខេត្តកំពត កំពត ៥៨៥,១១០ ៤,៨៧៣ គ.ម² ១២០ ០.៥៤៨ KP
Cambodia-Kandal.png ខេត្តកណ្ដាល តាខ្មៅ ១,២៦៥,៨០៥ ៣,៥៦៨ គ.ម² ៣៥៥ ០.៦៥៣ KD
Cambodia-Kaoh Kong.png ខេត្តកោះកុង កោះកុង ១៣៩,៧២២ ១១,១៦០ គ.ម² ១២ ០.៥៧៦ KK
Cambodia-Keb.png ខេត្តកែប កែប ៤០,២០៨ ៣៣៦ គ.ម² ១២០ KE
Cambodia-Kratie.png ខេត្តក្រចេះ ក្រចេះ ៣១៨,៥២៣ ១១,០៩៤ គ.ម² ២៩ ០.៥១៣ KR
Cambodia-Mondul Kiri.png ខេត្តមណ្ឌលគីរី សែនមនោរម្យ ៦០,៨១១ ១៤,២៨៨ គ.ម² ០.៥៧៣ MK
Cambodia-Oddar Meancheay.png ខេត្តឧត្តរមានជ័យ សំរោង ១៨៥,៤៤៣ ៦,១៥៨ គ.ម² ៣០ ០.៥៣៧ OM
Cambodia-Pailin.png ខេត្តប៉ៃលិន ប៉ៃលិន ៧០,៤៨២ ៨០៣ គ.ម² ៨៨ PL
Cambodia-Phnom Penh.png ក្រុងភ្នំពេញ ភ្នំពេញ ២,០០០,០៦៤ ៧៥៨ គ.ម² ២,៦៣៨ ០.៦៣៨ ភ.ព.(PP)
Cambodia-Preah Seihanu.png ខេត្តព្រះសីហនុ ព្រះសីហនុ ១៩៩,៩០២ ៨៦៨ គ.ម² ២៣០ SV
Cambodia-Preah Vihear.png ខេត្តព្រះវិហារ ត្បែងមានជ័យ ១៧០,៨៥២ ១៣,៧៨៨ គ.ម² ១២ PR
Cambodia-Pursat.png ខេត្តពោធិ៍សាត់ ពោធិ៍សាត់ ៣៩៧,១០៧ ១២,៦៩២ គ.ម² ៣១ ០.៥៨៥ PS
Cambodia-Prey Veng.png ខេត្តព្រៃវែង ព្រៃវែង ៩៤៧,៣៥៧ ៤,៨៨៣ គ.ម² ១៩៤ ០.៥៣៥ PV
Cambodia-Ratanak Kiri.png ខេត្តរតនគីរី បានលុង ១៤៩,៩៩៧ ១០,៧៨២ គ.ម² ១៤ ០.៥០២ RK
Cambodia-Siem Reap.png ខេត្តសៀមរាប សៀមរាប ៨៩៦,៣០៩ ១០,២៩៩ គ.ម² ៨៧ ០.៦០១ SR
Cambodia-Stung Treng.png ខេត្តស្ទឹងត្រែង ស្ទឹងត្រែង ១១១,៧៣៤ ១១,០៩២ គ.ម² ១០ ០.៥៥៧ ST
Cambodia-Svay Rieng.png ខេត្តស្វាយរៀង ទីក្រុងស្វាយរៀង ៤៨២,៧៨៥ ២,៩៦៦ គ.ម² ១៦៣ ០.៤៨៦ SG
Cambodia-Takeo.png ខេត្តតាកែវ តាកែវ ៨៤៣,៩៣១ ៣,៥៦៣ គ.ម² ២៣៧ ០.៥៨២ TK

ចំណែកថ្នាក់ទីពីរ: ស្រុក ក្រុង និង ខណ្ឌ [កែប្រែ]

កម្ពុជា

អត្ថបទនេះគឺជាផ្នែកបន្តបន្ទាប់គ្នា:
នយោបាយនិងរដ្ឋាភិបាល
កម្ពុជា



ប្រទេសដ៏ទៃទៀត · សៀវភៅផែនទី
ក្លោងទ្វារនយោបាយ

ស្រុក (district រឺ srŏk) គឺជាចំណែកបន្ទាប់នៃខេត្តនិងប្រកបដោយឃុំ (commune រឺ khum) និងសង្កាត់ (quarter រឺ sangkat)ជាច្រើន ។ ក្រុង (municipality រឺ krong) គឺជាចំណែករងនៃខេត្តនិងប្រកបដោយសង្កាត់ (quarter រឺ sangkat)ជាច្រើន ។ ខណ្ឌ (section រឺ khan)គឺជាចំណែករងនៃរាជធានី និងប្រកបដោយសង្កាត់ (quarter រឺ sangkat)ជាច្រើន ។

ចំណែកថ្នាក់ក្រោម [កែប្រែ]

ឃុំ (Communes) [កែប្រែ]

ឃុំគឺជាចំណែករងនៃស្រុក ។ ឃុំប្រកបដោយភូមិ (village រឺ phum)ជាច្រើន ។

ភូមិ (Villages) [កែប្រែ]

ភូមិ (Villages រឺphum), ចំណែករងភូមិសាស្ត្រនិងរដ្ឋបាលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៅកម្ពុជា ជាចំណែករងនៃឃុំ (commune រឺ khum) និងសង្កាត់ (quarter រឺ sangkat) ។

កំឡុងសម័យខ្មែរក្រហម និងក្រោមរដ្ឋាភិបាលកុម្មុយនិស្តកាន់អំណាចកំឡុងការកាន់កាប់របស់វៀតណាមនៅកម្ពុជា ភូមិនានាត្រូវបានបែងចែកបន្តបន្ទាប់ជាក្រុម (group រឺ krom) នៃគ្រួសារ១៥-២០គ្រួ ដែលត្រូវបានដឹកនាំដោយមេក្រុម (group leader រឺ Meh Krom) ។ ក៏ប៉ុន្តែ ប្រព័ន្ធនេះលែងជាផ្នែកនៃប្រព័ន្ធរដ្ឋបាលផ្លូវការទៀតហើយ និងមិនត្រូវបានអនុវត្តមកទល់ឥឡូវនេះ ។

ប្រមុខរដ្ឋបាលភូមិគឺមេភូមិ (village chief រឺ​ ប្រធានភូមិ ) ដែលជាធម្មតាជួយដោយអនុប្រធាន ។ មេភូមិបានរាយការណ៍ទៅមេដឹកនាំឃុំ រឺ មេឃុំ (commune chief) ។ ប្រធានភូមិស្ថិតនៅក្រោមអំណាច នៃក្រសួងមហាផ្ទៃដែលទទួលខុសត្រូវចំពោះរដ្ឋបាល និងនគរបាលជាតិ ។ ពីមុនដល់ឆ្នាំ២០០៦ ប្រធានភូមិត្រូវបានតែងតាំងដោយរដ្ឋាភិបាល និងស្នើសុំអោយមានការយល់ព្រមពីក្រសួងបន្ទាប់ពីការតែងតាំងពីឃុំ ។ យ៉ាងណាៗ នៅឆ្នាំ២០០៦ កម្ពុជាបានរៀបចំការបោះឆ្នោតរើសប្រធានភូមិលើកដំបូង ។

សង្កាត់ (quarters) [កែប្រែ]

រាជធានី (តំបន់ក្រុងធំ-ឧទាហរណ៍ ភ្នំពេញ) គឺត្រូវបានបែងចែកទៅជាស្រុកដែលគេហៅថាខណ្ឌ ។ ខណ្ឌទាំងនេះត្រូវបានបែងចែកទៀតទៅជាសង្កាត់(quarter) ដែលគឺជាកម្រិតរដ្ឋបាលតំបន់ក្នុងស្រុកនៅទីក្រុង ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ [កែប្រែ]

នៅឆ្នាំ១៩៧៥ រដ្ឋាភិបាលខ្មែរក្រហមបានបោះបង់ចោល​ជាមួយចំណែករដ្ឋបាលតាមប្រពីណៃនៃអតីតកម្ពុជា ។ ជំនួសអោយខេត្ត កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យបានបែងចែកជា៧ភូមិភាគ: ពាយព្យ ឧត្តរ ឦសាន បូព៌ា និរតី បស្ចឹម និង កណ្ដាល ។

ភូមិភាគទាំងនេះបានមកពីចំណែក​ដែលបានបង្កើតឡើងដោយខ្មែរក្រហមនៅពេលពួកគេបានប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងសាធារណរដ្ឋខ្មែរដឹកនាំដោយឧត្តមសេនីយ៍លន់-ណុល[២]

References [កែប្រែ]

  1. "Decree Creates Three New Provinces"។ khmerization.blogspot.com។ December 2008http://khmerization.blogspot.com/2008/12/decree-creates-three-new-provinces.html 
  2. James A. Tyner, The Killing of Cambodia

See also [កែប្រែ]

External links [កែប្រែ]


ទំព័រគំរូ:Provinces of Cambodia ទំព័រគំរូ:Articles on first-level administrative divisions of Asian countries