បដាចារា

ពីវិគីភីឌា
Jump to navigation Jump to search

នាងបដាចារ​ ឬបដាចារថេរី ជាតួអង្គអគ្គសាវ័កដ៏ឆ្នើម១រូប មានជំនាញខាងទ្រទ្រង់ព្រះវិន័យហើយក៏ជារឿង១ដែលមានប្រជាប្រិយភាពក្នុងអក្សរសីល្ប៍បែបពុទ្ធនិយម ហើយមានផលិតកម្មជាច្រើនដែលកំពុងតែថតរឿងនេះ ទាំងភាពយន្ត ទាំងខារាអូខេ។

I.      ប្រវត្តិរូប

         នាងបដាចារ ដែលពីកុមារីឈ្មោះថាសេដ្ឋីធីតា បានកើតក្នុងត្រកូលសេដ្ឋី១(ចូឡសេដ្ឋី)ស្ថិតនៅក្នុងក្រុងសាវត្ថីមានទ្រព្យសម្បត្តិ៤០កោដិ​។ សេដ្ឋីនោះមានកូន២នាក់ ប្រុសម្នាក់(បង)នាងជាកូនទី២(កូនពៅ) ហើយក៏ជាកូនជាទីស្រលាញ់បំផុតរបស់មាតា និងបិតាផងដែរ។

II.      ប្រវត្តិនៃការសិក្សា

         កុមារីដ៏ស្រស់ប្រិមប្រិយនៅពេលដែលមានអាយុល្មមចូលរៀនហើយមាតា បិតាក៏បានបញ្ជូនឲ្យទៅសិក្សារៀនសូត្រនៅឯសាលាជាមួយនឹងកូនៗរបស់សេដ្ឋីដទៃទៀត។ សេដ្ឋីធីតាគឺជាក្មេងឆ្លាតបំផុតក្នុងការសិក្សា និងជាក្មេងរួសរាយរាក់ទាក់ជាមួយនឹងភក្តិ លោកគ្រូ អ្នកគ្រូដោយមិនរើសអើង និងប្រកាន់ឫកពារអ្វីឡើយ។ នាងត្រូវបានការលើកសរសើរជារឿយៗ​ពីលោកគ្រូ អ្នកគ្រូថាជាក្មេងជាឆ្លាត ពូកែ និងរួសរាយជាងគេ ជាពិសេសការមិនរើសអើង និងមិនចេះប្រកាន់ឫកពារឬក្រអើតក្រទមឡើយ។ ម្យ៉ាងទៀត នាងត្រូវបានទទួលការស្រលាញ់រាប់អានពីលោកគ្រូ អ្នកគ្រូ និងមិត្តភក្តិ សូម្បីតែអ្នកបម្រើ។

III.      ប្រវត្តិស្នេហា និងគ្រួសារ

            បដាចារធីតា ឬសេដ្ឋីធីតា នៅពេលដែលមានវ័យវឌ្ឍនាការធំធាត់ឡើង នៅអាយុ១៦ឆ្នាំ ក្រោយពីរៀនចប់ទៅមាតាបិតាក៏បញ្ឈប់ឲ្យទៅរៀន។ សេដ្ឋីធីតាពេលនាងពេញវ័យហើយ នាងមានរូបឆោមលោមព័ណ៍ស្រស់ស្អាតណាស់ ស្អាតជាងគេលើសក្មេងស្រីទាំងឡាយ។ មានថ្ងៃមួយមាតាបិតាបានសង្កេតឃើញកូនតែងតែចេញទៅគយគន់ផ្កាក្នុងសួន និងបេះផ្កាមកថើបជារឿយៗ ទើបរៀបចំចាត់ចែងឲ្យអ្នកថែសួនកម្លោះមុខស្រស់ រាងសង្ហា និងជាអ្នកឧស្សាហ៍ម្នាក់ ឲ្យមករៀបចំសួនផ្កា និងថែរក្សាសួនផ្កានោះជាប្រចាំនៅក្បែរប្រាសាទទាំង៧ជាន់របស់នាងធីតាក្រមុំ ដើម្បីកុំឲ្យកូនក្រមុំរូបស្រស់សោភារបស់ខ្លួនពិបាកទៅគយគន់សួននៅឆ្ងាយ។

            មិនយូរប៉ុន្មាន ដោយភ្លើងក្រមុំព្រហ្មចារី នាងបានឃើញបុរសអ្នកបម្រើ(អ្នកថែសួន)ខិតខំប្រឹងប្រែង ឧស្សាហ៍ព្យាមយាមក្នុងងារថែសួន ព្រមទាំងមានរាងសង្ហាផងទើបបណ្តាលឲ្យនាងមានចិត្តប្រតិព័ទ្ធសេ្នហាជាមួយនឹងមាណពកំលោះអ្នកថែសួននោះ រហូតបានដេករួមរស់ជាមួយគ្នា(លួចលាក់)បំពានច្បាប់ទម្លាប់ និងប្រពៃណី។ ប៉ុន្មានថ្ងៃក្រោយមក ស្រាប់តែមានបុត្ររបស់សេដ្ឋីមកពីត្រកូលផ្សេងមកចូលស្តីដណ្តឹងនាង ហើយមាតា បិតារបស់ក៏បានលើកនាងឲ្យទៅបុត្រសេដ្ឋីនោះ។ ប៉ុន្តែ នាងមិនសុខចិត្តរៀបការជាមួយនឹងបុរសផ្សេងឡើយ ទើបបានបបួលមាណពរត់ចេញពីផ្ទះទៅរស់នៅឲ្យឆ្ងាយផុតពីការអពាហ៍ពិពាហ៍បង្ខិតបង្ខំមួយនេះ។ ពួកនាងបានទៅរស់នៅក្នុងភូមិមួយដាច់ស្រយាល ដែលពុំមានអ្នកណាស្គាល់នាង និងមាណពឡើយ។

            ១ឆ្នាំក្រោយមក នាងក៏មានគភ៌ ហើយស្រាប់តែនាងមានអារម្មណ៍នឹកឪពុក ម្តាយ ណាមួយព្រួយបារម្ភនៅពេលសម្រាលកូនក្រែងគ្មានអ្នកជួយមើលថែ និងយកចិត្តដូចឪពុកម្តាយ ទើបទៅទទូចសុំប្តីទៅលេងឪពុកម្តាយ តែត្រូវបានប្តីប្រកែក។ លុះដល់គភ៌ចាស់ហើយ​នាងកាន់នឹកដល់ឪពុកម្តាយខ្លាំងឡើងៗ ទើបលួចដោយមិនប្រាប់ប្តីឲ្យដឹងឡើយ ព្រោះខ្លាចក្រែងប្តីមិនឲ្យទៅ។ ប៉ុន្តែ ជាចៃដន្យមានអ្នកភូមិម្នាក់ដឹង ទើបមកប្រាប់ប្តីនាងឲ្យដឹង។ មាណពបានរត់ទៅតាមរកហើយបបួលយកមកវិញ​ដោយប្រាប់នាងថាចាំថ្ងៃក្រោយចាំទៅលេងពួកគាត់។

            ភ្លេចខ្លួនៗ ២ឆ្នាំក៏កន្លងផុតទៅ នាងក៏មានគភ៌ជាលើកទី២ ហើយក៏ទទូចសុំប្តីទៅលេងឪពុកម្តាយម្តងទៀត ដោយការសន្យាពីមុនមកផងទើបមាណពជាប្តីមិនហ៊ានប្រកែកក៏សម្រេចចិត្តជូនប្រពន្ធទៅ ដោយគិតថាទោះស្លាប់ឬរស់ក៏ដោយ។ កំពុងតែធ្វើដំណើរទៅតាមផ្លូវ យប់ងងិតព្រាងៗ(ព្រលប់) ស្រាប់តែមានភ្លៀង ផ្គរខ្យល់រន្ទះបានបង្អុរឡើយ ហើយជាចៃដន្យនាងក៏ឈឺពោះសម្រាលកូននៅទីនោះ។ ប្តីនាងបានចេញទៅរកកាច់មែកឈឺ និងអុសយកមកទ្រាប់ និងទុកដុតសម្រាប់ឆ្អើរប្រពន្ធក្រោយពីសម្រាលហើយ តែជាអកុសលមនុស្ស សត្វតែប្រព្រឹត្តទៅតាមកម្ម មាណពនោះក៏ត្រូវពស់ខាំស្លាប់កណ្តាលព្រៃក្បែរដំបូកទៅ។ មិនឃើញប្តីត្រឡប់មកវិញកូនក៏សម្រាលមក នាងចាំបាត់ៗ តាំងពីព្រលប់ ពាក់កណ្តាលអាធ្រាត​ រហូតដល់ភ្លឺនៅតែមិនឃើញប្តីមក ទើបពរកូន និងដឹកដៃកូនបងទៅដើររកប្តី ស្រាប់តែទៅប្រទះឃើញប្តីដេកដួលស្លាប់នៅក្បែរដំបូកនាងនិងកូនយំយែកស្រែកទ្រហោយំ សោកស្តាយអាឡោះអាល័យរកអ្វីមកប្រៀបពុំបាន។ ទុកដាក់សពប្តីរួច នាងសម្រេចថាទៅតែបីនាក់ម៉ែកូនក៏បាន។ ទៅដល់ស្ទឹងមួយ ស្រាប់តែមានទឹកពេញប្រៀបព្រោះតែភ្លៀងពីយប់។ ដោយឆ្លងទៅទាំង៣នាក់មិនកើតទើបយកកូនតូចទៅទុកនៅច្រាំងត្រើយម្ខាងមុន ត្រឡប់មកវិញដល់ពាក់កណ្តាលស្ទឹងស្រាប់តែមានសត្វខ្លែងធំមួយហើរមកឆាបយទារកនោះទៅ នាងស្រែកបក់ដៃឲ្យខ្លែងទម្លាក់កូនតូចរបស់ខ្លួន លុះដល់កូនបងឃើញដូចនោះ ស្មានតែម្តាយបក់ដៃហៅក៏ដើរចុះទៅក្នុងទឹក ហើយទឹកដ៏កំណាចឃោឃៅមិនអនុគ្រោះសូម្បីបន្តិចបានក្របួចកួចយកកុមារតូចបាត់ទៅ ។

            ឃើញសភាពដូច្នោះ នាងធីតាពិតជាលំបាកចិត្តស្ទើរសន្លប់ក្នុងទឹក តែនាងបានប្រវេប្រវាឡើងទៅលើច្រាំងបានក៏សន្លប់ស្តូកស្តឹងតែម្នាក់ឯង។ ពេលនាងដឹងខ្លួនឡើង ក៏ដើរតម្រង់ទៅផ្ទះឪពុកម្តាយដើម្បីរៀបរាប់ប្រាប់ពីទុក្ខលំបាករបស់ខ្លួនឲ្យឪពុកម្តាយស្តាប់។ តែផ្ទុយទៅវិញ អ្វីៗក្នុងលោកពិតជាមិនទៀង មិនស្ថិតស្ថេរមែន ពេលទៅដល់ផ្ទះស្រាប់ឃើញផ្ទះរលំអស់ ព្រោះតែខ្យល់ព្យុះពីយប់ និងឃើញគេកំពុងរៀបចំបូជាសពទាំង៣នាក់ ដែលជាឪពុក ម្តាយ និងបងប្រុសរបស់   នាង។ នាងឃើញដូច្នោះហើយ ក៏សន្លប់បាត់មាត់ឈឹង នាងដឹងខ្លួនហើយក៏សន្លប់ទៀត ដឹងខ្លួនហើយក៏សន្លប់ម្តងទៀត ។ ពេលដឹងខ្លួនចុងក្រោយ នាងក៏វង្វេងស្មារតី បល់សតិអស់លែងដឹងខ្លួន និងលែងដឹងខ្លួនឯងថាជាអ្នកណាទៀតហើយ នាងដើរច្រៀងផង យំផង ស្រែករកប្តី រកកូនផង និងរកឪពុក  ម្តាយផង។ ជាងនេះទៅទៀត នាងដើរស្រាតសម្លៀកបំពាក់​ ខោអាវអស់ សឹងថាលែងក្លាយជាមនុស្សម្នានឹងទៅហើយ ។

IV.      ប្រវត្តិនៃការសាងផ្នួស

            ដំណើរជីវិត ឬវាសនារបស់មនុស្សម្នាក់ៗយើងមិនអាចនឹងមើលឃើញក្នុងអនាគតកាលជាមុនថាយ៉ាងនេះ ឬយ៉ាងនោះបានឡើយ។ នាងបដាចារក្រោយពីឆ្កួតវង្វេងមកនាងចេះតែដើរគ្រប់ទីកន្លែងស្រែកឡូឡាមិនចេះឈប់។ មានថ្ងៃមួយ នាងដើរៗទៅក៏ចូលទៅដល់វត្តជេតពនចំពេលដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធកំពុងសម្តែងព្រះធម៌ប្រោសបរិស័ទ។ ព្រះអង្គក៏ត្រាស់ហៅនាងឲ្យចូលទៅអង្គុយ    ស្តាប់ធម៌នឹងគេ ហើយបរិស័ទក៏ផ្លាស់សម្លៀកបំពាក់ឲ្យនាងដើម្បីឲ្យនាងបានអង្គុយស្តាប់ធម៌ស្រួល។ គ្រានោះព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា« យោ ច វស្សសតំ ជីវេ ឣបស្សំ ឧទយព្វយំ ឯកាហំ ជីវិតំ      សេយ្យោ បស្សតោ ឧទយព្វយំ »បុគ្គលណា មិនឃើញនូវការកើតឡើង និងការវិនាសទៅ ទោះបីរស់នៅបាន ១០០ ឆ្នាំ ក៏ដោយ,ការរស់នៅ សូម្បីតែមួយថ្ងៃ របស់លោកឣ្នកដែលឃើញ នូវការកើតឡើង និងការវិនាសទៅប្រសើរជាងការរស់នៅ ១០០ ឆ្នាំ របស់បុគ្គលនោះទៅទៀត។ លុះនាងស្តាប់ធម៌ចប់ក៏បានសម្រេចសោតាបត្តិផល រួចនាងក៏ជ្រះថ្លាបានសូមបួសក្នុងសំណាក់ព្រះនាងបជាបតិគោតមី។ ដោយការខិតខំប្រឹងប្រែងបតិបត្តិព្រះធម៌មិនយូរប៉ុន្មាននាងក៏បានសម្រេចអរហត្តផល។

V.      ជំនាញក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា

            ព្រះនាងបដាចារថេរី គឺជាព្រះអរន្តី១រូប ដែលក្រោយពីបានសម្រេចអរហត្តផលមកព្រះនាង

បានខិតខំប្រឹងប្រែងសិក្សាព្រះវិន័យបានយ៉ាងល្អបំផុត រហូតដល់ព្រះនាងត្រូវបានទទួលរាប់ពីភិក្ខុភិក្ខុនីទាំងឡាយឲ្យជួយដោះស្រាយវិវាទ ឬដោះស្រាយអធិករណ៍ផ្សេងៗព្រះសាសនានេះ។ មិនយូរប៉ុន្មានដោយភាពល្បីល្បាញ និងសមត្ថភាពនៃចំណេះដឹងនេះ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធក៏ទ្រង់កោះហៅភិក្ខុ ភិក្ខុនីទាំងឡាយមកប្រជុំគ្នាហើយប្រកាសប្រាប់ថា « ឯតទគ្គំ ភិក្ខវេ មម សាវិកានំ ភិក្ខុនីនំ វិនយធរានំ យទិទំ បដាចារា ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយនាងបដាចារថេរីជាអ្នកប្រសើរជាងភិក្ខុនីទាំងឡាយផ្នែកខាងទ្រទ្រង់ព្រះន័យ»គឹមានជំនាញវិជ្ជាជីវៈច្បាស់លាស់ជាងភិក្ខុនីទាំងឡាយផ្នែកខាងវិន័យ។

VI.      ការងារផ្សព្វផ្សាយព្រះពុទ្ធសាសនា

–   បានចូលរួមដោះស្រាយសំនួរផ្សេងៗដែលភិក្ខុ និងភក្ខុនីទាំងឡាយឆ្ងល់ទាក់ទងនឹងវិន័យ។

–   ចូលរួមរំងប់អធិករណ៍ ឬដោះស្រាយវិវាទផ្សេងៗ

–   ចូលរួមធ្វើសង្ឃកម្មនានា

–   ចុះជួយអប់រំ និងបង្រៀនពុទ្ធវិន័យដល់ភិក្ខុនីទាំងឡាយ

–   បានជួយអនុគ្រោះស្ត្រី៣០នាក់ឲ្យបានបួសជាភិក្ខុនី

–   បានជួយនាងចន្ទាដែលគ្មានញាតិសន្តាន ព្រោះញាតិរបស់នាងបានកើតអហិវាតករោគ(រោគកើតពីខ្យល់មានពិសដូចពិសពស់ ឬហៅថារោគដំនួចពិស)ហើយនាងបានកាន់អំបែងដើរសុំទានគេអស់រយៈពេល៧ឆ្នាំ ឲ្យបួសជាភិក្ខុនីរហូតបានសម្រេចអរហត្តផល។

– បានប្រោសដល់ស្ត្រីទាំង៥០០នាក់ដែលសុទ្ធតែមានកូនស្លាប់ទាំងអស់ឲ្យបានជាអហន្តី

– បានចូលរួមផ្សព្វផ្សាយពង្រឹង និងពង្រីកគុណតម្លៃវិស័យសាសនាឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព

– បានបន្សល់នូវគម្រូវិរៈភាពដ៏ឈ្លាសវៃ និងស្នាដែដ៏ល្អៗក្នុងព្រះវិន័យ ក៏ដូចជាក្នុងព្រះសាសនា រហូតបានចងក្រងទុកក្នុងគម្ពីរដិកាជាច្រើនមកដល់បច្ចុប្បន្ន ហើយអាចនឹងមានដល់អានាគត។

– រឿងរបស់នាងបានចូលរួមអប់រំក្នុងសង្គមជាច្រើនដូចជា ពេលខ្លះគេយកមកសម្តែងជាភាពយន្ត ជារឿងសម្រាប់សិក្សាក្នុងអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរបែបពុទ្ធនិយម ខ្លះគេយកមកថតជាចម្រៀងកាយវិកាជាដើម។ រឿងនេះបានស្រាបព្រោះដល់សង្គមស្ទើរគ្រប់ស្រទប់វណ្ណៈ ក្នុងការអប់រំពង្រឹងទឹកចិត្ត គំនិតស្មារតី គឺនៅពេលដែលជួបទុក្ខលំបាកប្រហាក់ប្រហែល ឬដូចទៅនឹងរូបនាងបដាចារ។

VII.      បរិនិព្វាន

            ព្រះនាងបដាចារថេរី ក្រោយពីបំពេញភារកិច្ចក្នុងវិស័យព្រះពុទ្ធសាសនាអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកព្រះនាងក៏នឿយណាយ និងអស់កម្លាំងកាយពលទ្រុឌទ្រោមគ្រាំគ្រាហើយផងដែរ។ ជីវិតសត្វលោកកើតមកមិនទៀងតែងល្អៀងឃ្លាតទៅជាធម្មតា វាជាច្បាប់ធម្មជាតិ, សត្វលោកតែងរស់នៅក្រោមអំណាចនៃមច្ចុរាជមិនអាចហាមឃាត់បាន ​មិនយូរប៉ុន្មានបដាចារថេរីអរហន្តីក៏ចូលកាន់និព្វានទៅតាមទំនៀមនៃច្បាប់ធម្មជាតិទៅ។ (មិនបានបញ្ជាក់ថាបរិនិព្វាននៅទីណា ពេលណានោះទេ)

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

            យោងតាមការស្រាវជ្រាវឃើញថាជីវិតរបស់នាងបដាចារថេរីពិតជាស្មុគស្មាយ និងក្រៀមក្រំពិបាកនឹងទ្រាំបាន ឬទទួលយក។ ប៉ុន្តែជីវិតរបស់នាងត្រូវបានកែប្រែក្រោមម្លប់នៃព្រះធម៌ ជាពិសេសគឺការសេពគប់ត្រូវជាមួយនឹងសប្បុរសគឺព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ និងអគ្គសាវ័ក សាវិកាជាច្រើនទៀត។

VIII.       អនុសាសន៍

            ដូច្នេះ ជីវិតរបស់យើងម្នាក់ៗ ក៏ត្រូវតែចេះកែប្រែផងដែរ ដោយអាចកែប្រែបានតាមរយៈការអប់រំពីមជ្ឈដ្ឋានផ្សេងៗ រួមមានការសេពគប់ និងការសិក្សារៀនសូត្រពីប្រព័ន្ធសាលារៀនជាដើម។ មិនត្រូវនៅបណ្តោយជីវិតឲ្យស្ថិតនៅក្នុងភាពល្ងិតល្ងង់ អន្ធការ ឬបណ្តោយឲ្យទុក្ខគ្របសង្កត់តាមទំនើងវាបានឡើយ និងមិនត្រូវបណ្តែតបណ្តោយឲ្យលោភៈ ទោសៈ មោហៈ និងលោកធម៌អូសទាញបានតាមអំពើចិត្តនោះទេ។ ពេលមានសេចក្តីទុក្ខត្រូវចេះរកវិធីដោះស្រាយដោយសន្តិវិធី ឬដោយប្រាជ្ញា។ «កើតមកភ្លឺកុំទៅវិញងងិត បើកើតមកងងិតមិនត្រូវទៅវិញងងិតដដែលទេ ត្រូវទៅវិញភ្លឺ ហើយបើមកភ្លឺត្រូវទៅវិញក៏ភ្លឺដែរ»ទើបជីវិតនេះមានតម្លៃ និងប្រសើរឡើង។

IX.      ឯកសារយោង

1.   គម្ពីរធម្មបទភាគ៤

2.   ជីវៈប្រវត្តិអគ្គសាវិកាភាគ១

3.   បទានិក្រមបាលី ខ្មែរ

តាមរយៈ Googleប្រវត្តិនាងបដាចារ

ស្រាវជ្រាវដោយ ភិក្ខុ គិន ម៉ៅ សច្ចធរោ