វិស្វកម្ម

ដោយវិគីភីឌា
ម៉ាស៊ីន​ចំហាយ​ទឹក ជា​ driver សំខាន់​នៅ​ក្នុង​បដិវត្ត​ឧស្សាហកម្ម និង បញ្ជាក់​អំពី​ភាព​ចំាបាច់​របស់​វិស្វកម្ម​នៅ​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ទំនើប។ ការ​តាំង​បង្ហាញ​ស្នប់​ដើរ​ដោយ​ម៉ាស៊ីន​ចំហាយ​ទឹក​ (beam engine) នៅ​ក្នុង​​អាគារ​ ETSII (Superior Technical School of Industrial Engineering), Technical University of Madrid, Madrid, Spain

វិស្វកម្ម​ជា​មុខ​វិជ្ជា​សិក្សា សិល្បៈ សមត្ថភាព និង វិជ្ជាជីវៈ​ដែល​ប្រើ​ប្រាស់​ចំនេះ​ដឹង​ផ្នែក​វិទ្យាសាស្ត្រ គណិត​វិទ្យា សេដ្ឋកិច្ច សង្គម​កិច្ច និង ការ​អនុវត្ត​ជាក់​ស្ដែង​ដើម្បី​​គ្រោង និង​បង្កើត​សំនង់ ម៉ាស៊ីន សំភារៈ ប្រព័ន្ធ រូប​ធាតុ និង​ស្វ័យ​ប្រវត្តិកម្ម​ដែល​គាំ​ទ្រ​ការ​រស់​នៅ​របស់​មនុស្ស​​ប្រកប​ដោយ​សុវត្ថិភាព។

វិស្វករ​ជា​អ្នក​មាន​ចំនេះ​ដឹង និង ប្រើ​ប្រាស់​វិស្វកម្ម​នេះ​ក្នុង​អាជីព​របស់​ខ្លួន​ដែល​អាច​បែង​ចែក​ជា​តួនាទី​និង​ឋានៈ​​ដោយ​ឡែក​ពី​គ្នា។ ការ​សិក្សា​ផ្នែក​វិស្វកម្ម​អាច​ចែក​ចេញ​ជា​ជំនាញ​តូចៗ​​ជា​ច្រើន​ទៀត​ អាស្រ័យ​ទៅ​តាម​ការ​អនុវត្ត និង វិស័យ​បច្ចេក​វិទ្យា​ពិសេសៗ។

ប្រវត្តិ[កែប្រែ]

​មូលដ្ឋាន​នៃ​ពាក្យ​វិស្វកម្ម កើត​មាន​​តាំង​ពី​សម័យ​បុរាណ​នៅ​ពេល​ដែល​មនុស្ស​អាច​បង្កើត​ម៉ាស៊ីន​ងាយ​​ដូច​ជា រ៉ក ដៃ​ឃ្នាស់ និង កង់។ របក​គំហើញ​ទាំង​នេះ បង្ហាញ​ពី​និយមន័យ​បច្ចុប្បន្ន​នៃ​ពាក្យ​វិស្វកម្ម​ក្នុង​ការ​កែច្នៃ​គោលការណ៍​នៃ​ទ្រឹស្ដី​មេកានិច​ដើម្បី​បង្កើត​ឧបករណ៍ និង សំភារៈ​​ថ្មីៗ​សំរាប់​ជួយ​ការងារ​មនុស្ស។

បច្ចុប្បន្ន វិស្វកម្ម​ក្លាយ​មក​ពី​ពាក្យ​វិស្វករ​ដែល​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​តាំង​ពី​ឆ្នាំ ១៣២៥ សំដៅ​លើ​​អ្នកសាង​សង់​ម៉ាស៊ីន​ក្នុង​វិស័យ​យោធា។ ម៉ាស៊ីន​មាន​អត្ថន័យ​ដើម​ត្រឹមតែ​ជា​ម៉ាស៊ីន​យោធា​តែ​ប៉ុណ្ណោះ។ ប្រភព​ពីភាសា​ឡាតាំង "ingenium" (c. 1250) មាន​ន័យ​ថា «​innate quality, especially mental power, hence a clever invention»។

ក្រោយ​មក​ទៀត​ ផលិត​កម្ម​ក្នុង​វិស័យ​ស៊ីវិល​​បាន​ប្រែ​ក្លាយជា​មុខ​វិជ្ជា​បច្ចេក​ទេស​មួយ​ច្បាស់​លាស់ ពាក្យ «វិស្វកម្ម​ស៊ីវិល» ត្រូវ​បាន​ប្រើ​ប្រាស់​សំរាប់​​​ញែក​ផ្ដាច់​ចេញ​ពី​សំនង់​គំរោង​យោធា​ និង មុខវិជ្ជា​ដទៃ​ទៀត​​នៃ​វិស្វកម្ម​យោធា។

មែកធាង​នៃ​វិស្វកម្ម[កែប្រែ]

វិស្វកម្ម​ ជា​មុខ​វិជ្ជា​មួយ​ដែល​ធំធេង ហើយ​ត្រូវ​បាន​បំបែក​ជា​​ជំនាញ​តូចៗ​ថែម​ទៀត​​ ដោយ​យោង​ទៅ​តាម​វិស័យ​នៃ​ការ​អនុវត្ត។ ទោះ​បី​វិស្វករ​ត្រូវ​បាន​​បង្វឹក​ឱយ​មាន​ចំនេះ​ដឹង​នៅ​ក្នុង​ផ្នែក​តែ​មួយ​យ៉ាង​ច្បាស់​លាស់​ក៏​ដោយ ​វិស្វករ​នោះ​អាច​នឹង​ត្រូវ​ធ្វើ​ការ​​ក្នុង​វិស័យ​ផ្សេងៗ​ទៀត​ ដោយតំរូវ​ទៅ តាម​លក្ខខ័ណ្ឌ​ការងារ។ មែក​ធាង​បួន​ធំៗ​នៃ​វិស្វកម្ម​មាន​ដូច​ខាង​ក្រោម៖


  • វិស្វកម្ម​គីមី ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ទ្រឹស្ដី​មូលដ្ឋាន​នៃ​គីមី​វិទ្យា​ដើម្បី​ដំនើរ​ការ​​ផលិតកម្ម​គីមី​ក្នុង​ទ្រង់​ទ្រាយ​ធំ ក៏​ដូច​ជា​​ស្វែង​រក​រូបធាតុ​ និង ឥន្ធនៈ​ថ្មីៗ
  • វិស្វកម្ម​ស៊ីវិល សិក្សា​ និង រៀបចំ​សំនង់​​ស្ថាប័ន​ឯកជន និង សាធារណៈ ដូច​ជា​ហេដ្ឋារនា​សម្ព័ន្ធ (ផ្លូវ​ថ្នល់, ផ្លូវ​ដែក, ធារាសាស្ត្រ និង​ប្រព័ន្ធ​សំអាត​ទឹក) ស្ពាន និង សំនង់
  • វិស្វកម្ម​អគ្គិសនី មុខវិជ្ជា​ទូលាយ​ដែល​សិក្សា​អំពី​ប្រព័ន្ធ​អគ្គិសនី​និង​អេឡិច​ត្រូនិច​ដូច​ជា សៀគ្វី​អគ្គិសនី ម៉ាស៊ីន​ភ្លើង ម៉ូទ័រ​អគ្គិសនី សំភារៈ​អេឡិច​ត្រូម៉ាញ៉េទិច និង អេឡិច​ត្រូ​មេកានិច optoelectronic devices, ប្រព័ន្ធ​កុំព្យូទ័រ, ទូរគមនាគមន៍ និង អេឡិច​ត្រូនិច
  • វិស្វកម្ម​មេកានិច សំនង់​ប្រព័ន្ធ​​មេកានិច​ដូច​ជា ប្រព័ន្ធ​ផ្គត់​ផ្គង់​ថាមពល, ផលិតផល​អវកាស, យុទ្ធភ័ណ្ឌ, ម៉ាស៊ីន​​ដឹក​ជញ្ជូន, compressors, ប្រព័ន្ធ​បញ្ជូន​ចលនា (power train), ប្រព័ន្ធ​ស៊ីនេម៉ាទិច, បច្ចេក​វិទ្យា​សុញ្ញាកាស, និង រំញ័រ។


ជំនាញ​ថ្មីៗ​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​​ដោយ​រួម​ផ្សំ​ជាមួយ​វិស័យ​មូលដ្ឋាន​ខាង​លើ​នេះ។ គេ​មិន​អាច​កំនត់​​ថា​មុខ​វិជ្ជា​ថ្មី​ជា​មែក​ធាង​វិស្វកម្ម​ដាច់​ដោយ​ឡែក​ពី​មែក​ធាង​ដើម ឬ ក៏​ជា​ផ្នែក​មួយ​បាន​ឡើយ​ដោយ​សារ​បច្ចុប្បន្ន​មាន​សាកល​វិទ្យាល័យ​ជាច្រើន​ចាប់​ផ្ដើម​បើក​មហា​វិទ្យាល័យ​របស់​ខ្លួន​ដែល​ផ្ដោត​ និង ពង្រីក​​ខ្លឹម​សារ​របស់​ខ្លួន​ឱយ​កាន់​តែ​ទូលាយ។ ជំនាញ​ទាំង​នេះ​​តំរូវ​ឱយ​មាន​ការ​សិក្សា​​ប្រហាក់​ប្រហែល​គ្នា​​ក្នុង​ការ​អនុវត្ត​​ទ្រឹស្ដី​វិទ្យាសាស្ត្រ​ទៅ​ក្នុង​វិស័យ​របស់​ខ្លួន ដូច​ជា​​មុខ​វិជ្ជា​ រូបវិទ្យា គីមីវិទ្យា និង គណិត​វិទ្យា។

វិធីសាស្ត្រ[កែប្រែ]

សំនង់ កង្ហារ​ម៉ាស៊ីន​ប្រតិកម្ម​មួយ​ត្រូវ​ការ​ការ​សហការ​​រវាង​វិស្វករ​​ច្រើន​វិស័យ​ដូច​ជាយ​ប្រព័ន្ធ​រួម​មាន​ដំនើរ​ការ​មេកានិច អេឡិច​ត្រូ​មេកានិច និង គីមី។ ស្លាប​ចក្រ អ័ក្ស​រង្វិល និង ប្រអប់ ក៏​ដូច​ជា​​វដ្ដ​ចលនា​​​ចំហាយ​ឧស្ម័ន​សុទ្ធ​តែ​ត្រូវ​ការ​​ការ​សិក្សា​និង​ optimize ដោយ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន

វិស្វករ​ប្រើ​ចំនេះ​ដឹង​គណិត​វិទ្យា និង វិទ្យាសាស្ត្រ​​ដូច​ជា​រូបវិទ្យា​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហា ឬ បង្កើន​គុណភាព to the status quo។ មក​ទល់​បច្ចុប្បន្ន វិស្វករ​ត្រូវ​មាន​ចំនេះ​ដឹង​​អំពី​វិទ្យាសាស្ត្រ​មូលដ្ឋាន​នីមួយៗ​ដែល​ទាក់​ទង​ទៅ​នឹង​គំរោង​​របស់​ខ្លួន។ ដូច្នោះ​ ពួក​គេ​អាច​ត្រូវ​សិក្សា​ចំនេះ​ដឹង​ថ្មីៗ​ជា​បន្ត​បន្ទាប់​ក្នុង​ជីវិត​អាជីព​របស់​ពួក​គេ។ បើ​សិន​ជំរើស​មាន​ច្រើន វិស្វករ​​វាយ​តំលៃ​​ជំរើស​នីមួួយៗ និង រើស​យក​ដំនោះស្រាយ​ណា​ដែល​សម​ស្រប​ទៅ​នឹង​បញ្ហា។

វិស្វករ​មាន​ភារៈ​សំខាន់​ និង​ ដោយ​ឡែក​ ​ក្នុង​ការ​កំនត់ ស្វែង​យល់ និង បក​ស្រាយ​​​ឧបសគ្គ​ដើម្បីបាន​លទ្ធផលដោយ​ជោគជ័យ។ ​ការ​កសាង​ផលិតផល​ដែល​​ជោគជ័យ​តាម​លក្ខណៈ​បច្ចេកទេស​មិន​គ្រប់​គ្រាន់​ទេ ផលិតផល​នោះ​​ត្រូវតែ​បំពេញ​តាម​តម្រូវការ​​ខាង​មុខ​បន្ថែម​ទៀត។ ឧបសគ្គ​មាន​ដូច​ជា​ធនធាន​​ដែល​មាន​កំរិត ដែន​កំនត់​​ផ្នែក​សំភារៈ ស្មារតី​ និង បច្ចេក​ទេស ភាព​បត់​បែន​ដែល​អនុញ្ញាតិ​ឱយ​មាន​ការ​កែ​ប្រែ​នៅ​ថ្ងៃ​មុខ និង ការ​បន្ថែម​មុខ​ងារ​ផ្សេង​ទៀត និង កត្តា​ផ្សេងៗ​ដូច​ជា​​តំរូវ​ការ​​លើ​ចំនាយ សុវត្ថិភាព ទីផ្សា ផលិតភាព និង សេវាកម្ម។ តាម​រយៈ​ការ​យល់​ដឹង​ពី​ឧបសគ្គ​នៃ​ផលិតផល វិស្វករ​អាច​កំនត់​សមត្ថភាព​របស់​ផលិតផល​ ឬ ប្រព័ន្ធ​មួយ​ដោយ​មាន​ទំនុក​ចិត្ត​​ក្នុងការ​ផលិត​ និង ប្រតិបត្តិការ​។

ការ​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា[កែប្រែ]

វិស្វករ​ប្រើ​ប្រាស់​ចំនេះ​ដឹង​អំពី​វិទ្យាសាស្ត្រ គណិតសាស្ត្រ តក្ក​វិទ្យា សេដ្ឋកិច្ច និង បទពិសោធន៍សមស្រប ឬ ភាព​ឈ្លាសវៃ​ដើម្បី​ស្វែង​រក​ដំនោះស្រាយ​សមរម្យ។ ការ​បង្កើត​ទំរង់​គណិតវិទ្យា (mathematical model) ដែលសមស្រប​ទៅ​នឹង​​ចំនោទ​មួយ អនុញ្ញាតិ​ឱយ​ពួក​គេ​វិភាគ (ពេល​ខ្លះ​បាន​ដោយ​ជាក់​លាក់) និង សាកល្បង​ដំនោះស្រាយ​នានា​ដែល​អាច​មាន​សក្ដានុពល។ ដំនោះ​ស្រាយ​សមហេតុ​ផល​ជា​ច្រើន​មាន​ស្រាប់​ជា​ធម្មតា ដូច្នោះ​វិស្វករ​ត្រូវ​វាយ​តំលៃ​លើ​ជំរើស​ផ្សេងៗ​តាម​គុណ​ប្រយោជន៍ និង ការ​ទាម​ទារ​របស់​ពួក​គេ។ បន្ទាប់​ពី​ការ​ប្រមូល​ទិន្នន័យ​អំពី​ប៉ាតង់​ជា​ច្រើន​ Genrich Altshuller បាន​ស្នើ​ថា ឧបសគ្គ​នានា​គឺ​ជា​បេះដូង​នៃ low-level engineering designs, ឯ​នៅ​កំរិត​ខ្ពស់ design ដែល​ល្អ​បំផុត​គឺ​មួយ​ណា​ដែល​បំបាត់​ភាព​ខ្វែង​គំនិត​នៃ​ចំនោទ​បញ្ហា។

វិស្វករ​តែង​តែ​ព្យាយាម​​កំនត់​សមត្ថភាព​ការ​ងារ​របស់​ design មុន​ នឹង​ការ​ផលិត​ជា​ទ្រង់​ទ្រាយ​ធំ។ វិធីសាស្ត្រ​​រៀប​ចំ​មាន​ prototypes, scale models, simulations, destructive tests, nondestructive tests, and stress tests. Testing ធានា​ថា​ផលិតផល​នឹង​បំពេញ​មុខ​ងារ​របស់​ខ្លួន​តាម​ការ​សន្មត។ វិស្វករ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ក្នុង​ការ​បង្កើត​ផលិតផល​ដែល​ដំនើរ​ការ​តាម​តំរូវការ​ និង មិន​បង្ក​​គ្រោះ​ថ្នាក់​ដល់​សាធារណជន​ទូទៅ​។ វិស្វករ​​តែង​តែ​រួម​បញ្ចូល​កត្តា​សុវត្ថិភាព (safety factor) នៅ​ក្នុង​ការ​ផលិត​​ដើម្បី​បន្ថយ​គ្រោះថ្នាក់​ចៃ​ដន្យ​នានា។ ប៉ុន្តែ​ កត្តា​សុវត្ថិភាព​ខ្ពស់​អាច​ធ្វើ​ឱយ​សមត្ថភាព​ការ​ងារ​ធ្លាក់​ចុះ។ ការ​សិក្សា​អំពី​ផលិត​ផល​ដែល​ខូច​ខាត​​ត្រូវ​បាន​កំនត់​ថា forensic engineering និង អាច​ជួយ​ឱយ​អ្នក​រៀប​ចំ​សាង​ផលិតផល​វាយ​តំលៃ​ការ​ងារ​ខ្លួន​តាម​រយៈ​លក្ខខណ្ឌ​ពិត​ប្រាកដ។ វិជ្ជា​នេះ​មាន​តំលៃ​សំខាន់​ក្រោយ​ពី​មាន​គ្រោះ​មហន្តរាយ ឧទាហរណ៍ដូច​ជា​ការ​បាក់​ស្ពាន ក្នុង​ការ​វិភាគ​រក​មូលហេតុ​ដែល​បណ្ដាល​ឱយ​មាន​​ failure។

ការ​ប្រើ​ប្រាស់​​កុំព្យូទ័រ[កែប្រែ]

Simulation ក្នុង​កុំព្យូទ័រ​អំពី​ចរន្ត​ខ្យល់​ជំុវិញ​យាន្ត​អវកាស​នៅ​ពេល​​ត្រលប់​ចុះ​មក​បរិយាកាស។ ដំនោះស្រាយ​​ចរន្ត​ខ្យល់​​ទាម​ទារ​ការ​សាង​គំរូ​រួម​គ្នា​រវាង​ឥទ្ធិពល​នៃ​លំហូរ​​សន្ទនីយ៍ និង​​សមីការ​បណ្ដូរ​កំដៅ

ទន្ទឹម​នឹង​ការ​​ស្រាវជ្រាវ​លើ​វិស័យ​វិទ្យាសាស្ត្រ​និង​បច្ចេក​វិទ្យា កំុព្យូទ័រ និង កម្មវិធី​កុំព្យូទ័រ​​ មាន​មុខ​ងារ​កាន់​តែ​ចាំ​បាច់​ជា​លំដាប់។ ដូច​ជា​កម្មវិធី​ជំនួយ​ក្នុង​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ពាណិជ្ជកម្ម កម្មវិធី​ដោយ​ឡែក​សំរាប់​វិស្វកម្ម​ក៏​មាន​ច្រើន​គួរ​សម​ដែរ។ គេ​អាច​ប្រើប្រាស់​កុំព្យូទ័រ​សំរាប់សាង​គំរូ​​នៃ​ដំនើរការ​មូលដ្ឋាន និង​ដោះ​ស្រាយ​ដោយ​​វិធីសាស្ត្រ​ numerical methods។ ឧបករណ៍​ដែល​ប្រើប្រាស់​ជា​ទូទៅ​ក្នុង​ការងារ​នេះ​គឺ computer-aided design (CAD) software​ ដូចជា Autodesk Inventor, DSS SolidWorks, or Pro Engineer ដែល​អាច​អោយ​វិស្វករ​បង្កើត​​រូប​គំរូ​ក្នុង​លំហរ គំនូរ​បច្ចេក​ទេស​ក្នុង​ប្លង់ និង ដ្យាក្រាម​​ទំនាក់​ទំនង​​ក្នុង​គំរោង​ designs។ CAD និង digital mockup (DMU) និង CAE ដូច​ជា finite element method/analysis ឬ analytic element method អនុញ្ញាតិ​អោយ​វិស្វករ បង្កើត​​​សំនង់​គំរូ​ដែល​អាច​វិភាគ​បាន​ដោយ​មិន​ចាំ​បាច់​​បង្កើត​ផលិតផល​សាកល្បង​ពិត​ប្រាកដ​ (physical prototype) ក្នុង​តំលៃ​ខ្ពស់ និង រយៈពេល​វែង។

គំរូ និង ធាតុ​​ទាំង​នេះ​អនុញ្ញាតិ​អោយ​សិក្សា​ផ្ទៀង​ផ្ទាត់​ពី​ចំនុច​ខ្សោយ វាយ​តំលៃ​គ្រឿង​បង្គុំ សិក្សា​​ការ​ប្រើ​ប្រាស់ និង វិភាគ​លក្ខណៈ​ស្តាទិច និង ឌីណាមិច ​របស់​ប្រព័ន្ធ​ដូច​ជា stress, សីតុណ្ហភាព, បន្សាយ​អេឡិច​ត្រូ​ម៉ាញេទិច, ចរន្ត និង តង់ស្យុង​​អគ្គិសនី, digital logic level, លំហូរ​សន្ទនីយ៍ (fluid flow), និង ស៊ីនេមាទិច។ សំរង់​ព័ត៌មាន​ និង ការចែកចាយ​ទិន្នន័យ​ទាំង​អស់​នេះ​ត្រូវ​បាន​​ចាត់​ចែង​ជា​ទូ​ទៅ​ដោយ product data management software ។ ឧបករណ៍​ (tools) ផ្សេងៗ​ទៀត​មាន​​ប្រើ​ប្រាស់​សំរាប់​​ការងារ​​បច្ចេកទេស​ជាក់​លាក់​ដូចជា CAM (computer-aided manufacturing) សំរាប់​​រាយ​បញ្ជា​ម៉ាស៊ីន CNC, manufacturing process management software សំរាប់​ការ​ងារ​ផលិតកម្ម, EDA ( ?...) សំរាប់​វិស្វករ​​អេឡិចត្រូនិច​ក្នុង​ការ​ផលិត​ PCB (printed circuit board) និង ដ្យាក្រាម​សៀគ្វី​អគ្គិសនី, MRO សំរាប់​ការ​គ្រប់​គ្រង​តំហែទាំ, និង AEC សំរាប់​វិស្វកម្ម​ស៊ីវិល។ ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​​កន្លង​មក​នេះ ការ​ប្រើ​ប្រាស់​កម្មវិធី​កុំព្យូទ័រ​សំរាប់​គាំ​ទ្រ​ការ​បង្កើត​ផលិតផល​ត្រូវ​បានកំនត់​​​ទទួល​ស្គាល់​ជា​ទូទៅ​ថា product life cycle managemnet (PLM)

តួនាទី​ក្នុង​សង្គម[កែប្រែ]

Original text still needs citations

ទំនាក់​ទំនង​ជាមួយ​វិជ្ជា​ផ្សេងៗ[កែប្រែ]

វិទ្យាសាស្ត្រ[កែប្រែ]

ការ​អនុវត្ត​​របស់​វិទ្យាសាស្ត្រ​ និង វិស្វកម្ម​មាន​ភាព​កន្លែង​ត្រួត​គ្នា​ខ្លះ​ ដោយ​វិស្វកម្ម​​ប្រើ​ប្រាស់​វិទ្យាសាស្ត្រ​ក្នុង​ការ​អនុវត្ត។ វិស័យ​ទាំងពីរ​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ការ​សង្កេត​​ច្បាស់​លាស់​អំពី​រូបធាតុ និង បាតុភូត។ វិជ្ជា​ទាំងពីរ​ប្រើ​ប្រាស់​​គណិត​វិទ្យា និង ចំនាត់​ថ្នាក់​ល័ក្ខ​ខ័ណ្ឌក្នុង​ការ​វិភាគ និង ទំនាក់​ទំនង​​ការ​សង្កេត[ត្រូវការអំណះអំណាង]

អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​សិក្សា​អំពី​ពិភពលោក​ដែល​មាន​ស្រាប់ វិស្វករ​បង្កើត​ពិភព​លោក​ដែល​មិន​ធ្លាប់​មាន​
Christopher Cassidy នៅ NASA ធ្វើការ​ជាមួយ​ Capillary Flow Experiment នៅ​ក្នុង International Space Station.

អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​ជួន​អាច​​ត្រូវ​បំពេញ​ភារកិច្ច​ផ្នែក​វិស្វកម្ម​ផង​ដែរ​ ដូច​ជា​ design សំភារៈ​ពិសោធន៍ និង សង់ prototypes។ ដូច​គ្នា​ដែរ​ កំលុង​ពេល​អភិវឌ្ឍ​បច្ចេកវិទ្យា វិស្វករ​​ជួន​កាល​កំពុង​តែ​ស្រាវជ្រាវ​បាតុភូត​ថ្មីណា​មួយ​ ដែល​ធ្វើ​ឱយ​គេ​ក្លាយ​​ជា​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​[ត្រូវការអំណះអំណាង]

ក្នុង​សៀវភៅ What Engineers Know and How They Know It,[៤] Walter Vincenti បាន​អះអាង​ថា​ការស្រាវជ្រាវ​ផ្នែក​វិស្វកម្ម​មាន​លក្ខណៈ​ខុស​ពី​ការ​ស្រាវជ្រាវ​ផ្នែក​វិទ្យាសាស្ត្រ។ ជាដំបូង​ គេ​តែង​តែ​ប្រឈម​នឹង​វិស័យ​​នានា​ ដែល​​រូបវិទ្យា និង/ឬ គីមីវិទ្យា​មូលដ្ឋាន​ត្រូវ​បាន​យល់​ច្បាស់ ប៉ុន្តែ​ចំនោទ​ទាំង​នោះ​សុទ្ធ​តែ​​ស្មុគស្មាញ​​ពេក​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​តាម​វិធី​ពិត​ប្រាកដ​ណាមួយ។ ជា​ឧទាហរណ៍ ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ numerical approximations របស់​ Naviier-Stokes equations ដើម្បី​បក​ស្រាយ​ aerodynamic flow ជុំវិញ​​យន្ត​ហោះ ឬ Miner's rule ដើម្បី​គណនា​ fatigue damage។ បន្ទាប់​មក​ ការ​ស្រាវជ្រាវ​​ផ្នែក​វិស្វកម្ម​ប្រើ​ប្រាស់ semi-empirical methods ដែល​​មិន​មែន​ជា​លក្ខណៈ​ពិត​ប្រាកដ​របស់​​ការ​ស្រាវជ្រាវ​វិទ្យាសាស្ត្រ មាន​ method of parameter variation ជា​ឧទាហរណ៍[ត្រូវការអំណះអំណាង]

Fung et al. បាន​បក​ស្រាយ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​អំពី​វិស្វកម្ម Foundations of Solid Mechanics ថា:

វិស្វកម្ម​មាន​លក្ខណៈ​ដោយ​ឡែក​ពី​វិទ្យាសាស្ត្រ។ អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​ព្យាយាម​ស្វែង​យល់​ពី​ធម្មជាតិ។ វិស្វករ​ព្យាយាម​​បង្កើត​វត្ថុ​ដែល​មិន​មាន​នៅ​ក្នុង​ធម្មជាតិ។ វិស្វករ​​ផ្ដោត​លើ​ការ​បង្កើត​ថ្មី។ ដើម្បីបង្ហាញ​ការ​បង្កើត​ថ្មី វិស្វករ​ត្រូវ​លើក​គំនិត​ឡើង​​ឱយ​មាន​លក្ខណៈ​រូបិយ និង​បង្កើត​អ្វីមួយ​ដែល​មនុស្ស​អាច​ប្រើ​ប្រាស់​បាន។ ផលិតផល​អាច​ជា​សំភារៈ ឧបករណ៍ រូបធាតុ វិធីសាស្ត្រ កម្មវិធី​កុំព្យូទ័រ ការ​ពិសោធ​ថ្មី ដំនោះ​ស្រាយ​ថ្មី​ចំពោះ​បញ្ហា​ណាមួយ ឬ ការ​​បង្កើន​លក្ខណៈ​សម្បត្តិ​លើ​​អ្វី​ដែល​មាន​ស្រាប់។ ដោយ​សារ design ត្រូវ​មាន​លក្ខណៈ​រូបិយ ផលិត​ផល​ទាំង​នេះ​ត្រូវ​មាន​​ទំរង់​ធរណីមាត្រ មាន​ទំហំ និង តួលេខ​កំនត់​ត្រឹម​ត្រូវ។ ស្ទើរ​តែ​វិស្វករ​គ្រប់​រូប​ដែល​ធ្វើ​ការ​បង្កើត​ថ្មី​​​ទទួល​ស្គាល់​ថា​ពួក​គេ​មិន​មាន​ពត៌មាន​បាន​គ្រប់​គ្រាន់​ទេ។ ពួក​​គេ​អាច​ប្រើ​ប្រាស់​បាន​ត្រឹម​តែ​ចំនេះ​ដឹង​ផ្នែក​វិទ្យាសាស្ត្រ​ដែល​មាន​កំនត់។ ដូច្នោះ​គេ​សិក្សា​គណិតវិទ្យា រូបវិទ្យា គីមី​វិទ្យា ជីវ​វិទ្យា និង មេកានិច។ ពួក​គេ​តែង​តែ​ត្រូវ​បន្ថែម​​វិទ្យាសាស្ត្រ​ដែល​ចាំបាច់​ផ្សេង​ទៀត​ទៅនឹង​ការ​ងារ​របស់​ពួក​គេ​​ជា​ធម្មតា។ នេះ​ជា​កំនើត engineering sciences [៥]

ទោះបី​ដំនោះស្រាយ​បច្ចេក​ទេស​ប្រើ​ប្រាស់​គោលការណ៍​វិទ្យាសាស្ត្រ វិស្វករ​ត្រូវ​តែ​​រួម​បញ្ចូល​នូវ​​ safety, efficiency, economy, reliability and constructability or ease of fabrication ក៏​ដូច​ជា​តំរូវការ​ផ្លូវ​ច្បាប់​ដូច​ជា​ការ​បំពាន​លើ​​ប៉ាតង់ ឬ ទំនូួលខុ​ស​ត្រូវ​នៅ​ពេល​ដែល​មាន​បញ្ហា​ខូច​ខាត​ដោយ​សារ​ដំនោះ​ស្រាយ​របស់​គេ[ត្រូវការអំណះអំណាង]

វេជ្ជសាស្ត្រ និង ជីវវិទ្យា[កែប្រែ]

Leonardo da Vinci, seen here in a self-portrait, has been described as the epitome of the artist/engineer.[៦] He is also known for his studies on human anatomy and physiology.

The study of the human body, albeit from different directions and for different purposes, is an important common link between medicine and some engineering disciplines. Medicine aims to sustain, enhance and even replace functions of the human body, if necessary, through the use of technology.

Modern medicine can replace several of the body's functions through the use of artificial organs and can significantly alter the function of the human body through artificial devices such as, for example, brain implants and pacemakers.[៧][៨] The fields of bionics and medical bionics are dedicated to the study of synthetic implants pertaining to natural systems.

Conversely, some engineering disciplines view the human body as a biological machine worth studying, and are dedicated to emulating many of its functions by replacing biology with technology. This has led to fields such as artificial intelligence, neural networks, fuzzy logic, and robotics. There are also substantial interdisciplinary interactions between engineering and medicine.[៩][១០]

Both fields provide solutions to real world problems. This often requires moving forward before phenomena are completely understood in a more rigorous scientific sense and therefore experimentation and empirical knowledge is an integral part of both.

Medicine, in part, studies the function of the human body. The human body, as a biological machine, has many functions that can be modeled using engineering methods.[១១]

The heart for example functions much like a pump,[១២] the skeleton is like a linked structure with levers,[១៣] the brain produces electrical signals etc.[១៤] These similarities as well as the increasing importance and application of engineering principles in medicine, led to the development of the field of biomedical engineering that uses concepts developed in both disciplines.

Newly emerging branches of science, such as systems biology, are adapting analytical tools traditionally used for engineering, such as systems modeling and computational analysis, to the description of biological systems.[១១]

សិល្បៈ[កែប្រែ]

A drawing for a booster engine for steam locomotives. Engineering is applied to design, with emphasis on function and the utilization of mathematics and science.

There are connections between engineering and art;[១៥] they are direct in some fields, for example, architecture, landscape architecture and industrial design (even to the extent that these disciplines may sometimes be included in a university's Faculty of Engineering); and indirect in others.[១៥][១៦][១៧][១៨]

The Art Institute of Chicago, for instance, held an exhibition about the art of NASA's aerospace design.[១៩] Robert Maillart's bridge design is perceived by some to have been deliberately artistic.[២០] At the University of South Florida, an engineering professor, through a grant with the National Science Foundation, has developed a course that connects art and engineering.[១៦][២១]

Among famous historical figures Leonardo da Vinci is a well-known Renaissance artist and engineer, and a prime example of the nexus between art and engineering.[៦][២២]

ជំនាញ​ផ្សេងទៀត[កែប្រែ]

In political science the term engineering has been borrowed for the study of the subjects of social engineering and political engineering, which deal with forming political and social structures using engineering methodology coupled with political science principles. Financial engineering has similarly borrowed the term.

អំនាន​បន្ថែម[កែប្រែ]

ឯកសារយោង[កែប្រែ]

  1. Rosakis, Ares Chair, Division of Engineering and Applied Science។ "Chair's Message, CalTech."http://www.eas.caltech.edu/about/chair។ បានយកមក 15 October 2011 
  2. Ryschkewitsch, M.G. NASA Chief Engineer។ "Improving the capability to Engineer Complex Systems –Broadening the Conversation on the Art and Science of Systems Engineering"។ p. 21http://sdm.mit.edu/conf09/presentations/ryschkewitsch.pdf។ បានយកមក 15 October 2011 
  3. American Society for Engineering Education (1970)។ Engineering education60។ American Society for Engineering Education។ ទំ. 467http://books.google.ca/books?id=frZVAAAAMAAJ&q=Scientists+study+the+world+as+it+is;+engineers+create+the+world+that+has+never+been&dq=Scientists+study+the+world+as+it+is;+engineers+create+the+world+that+has+never+been&hl=en&ei=v7OZTrXBL6Lx0gGpu5TgBA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=6&ved=0CEQQ6AEwBQ។ "The great engineer Theodore von Karman once said, "Scientists study the world as it is, engineers create the world that never has been." Today, more than ever, the engineer must create a world that never has been ..." 
  4. Vincenti, Walter G. (1993)។ What Engineers Know and How They Know It: Analytical Studies from Aeronautical History។ Johns Hopkins University Press។ ល.ស.ប.អ. 0-8018-3974-2 
  5. Classical and Computational Solid Mechanics, YC Fung and P. Tong។ World Scientific។ 2001។ 
  6. ៦,០ ៦,១ Bjerklie, David. "The Art of Renaissance Engineering." MIT's Technology Review Jan./Feb.1998: 54-9. Article explores the concept of the "artist-engineer", an individual who used his artistic talent in engineering. Quote from article: Da Vinci reached the pinnacle of "artist-engineer"-dom, Quote2: "It was Leonardo da Vinci who initiated the most ambitious expansion in the role of artist-engineer, progressing from astute observer to inventor to theoretician." (Bjerklie 58)
  7. Ethical Assessment of Implantable Brain Chips. Ellen M. McGee and G. Q. Maguire, Jr. from Boston University
  8. IEEE technical paper: Foreign parts (electronic body implants).by Evans-Pughe, C. quote from summary: Feeling threatened by cyborgs?
  9. Institute of Medicine and Engineering: Mission statement The mission of the Institute for Medicine and Engineering (IME) is to stimulate fundamental research at the interface between biomedicine and engineering/physical/computational sciences leading to innovative applications in biomedical research and clinical practice.
  10. IEEE Engineering in Medicine and Biology: Both general and technical articles on current technologies and methods used in biomedical and clinical engineering ...
  11. ១១,០ ១១,១ Royal Academy of Engineering and Academy of Medical Sciences: Systems Biology: a vision for engineering and medicine in pdf: quote1: Systems Biology is an emerging methodology that has yet to be defined quote2: It applies the concepts of systems engineering to the study of complex biological systems through iteration between computational and/or mathematical modelling and experimentation.
  12. Science Museum of Minnesota: Online Lesson 5a; The heart as a pump
  13. Minnesota State University emuseum: Bones act as levers
  14. UC Berkeley News: UC researchers create model of brain's electrical storm during a seizure
  15. ១៥,០ ១៥,១ Lehigh University project: We wanted to use this project to demonstrate the relationship between art and architecture and engineering
  16. ១៦,០ ១៦,១ National Science Foundation:The Art of Engineering: Professor uses the fine arts to broaden students' engineering perspectives
  17. MIT World:The Art of Engineering: Inventor James Dyson on the Art of Engineering: quote: A member of the British Design Council, James Dyson has been designing products since graduating from the Royal College of Art in 1970.
  18. University of Texas at Dallas: The Institute for Interactive Arts and Engineering
  19. Aerospace Design: The Art of Engineering from NASA's Aeronautical Research
  20. Princeton U: Robert Maillart's Bridges: The Art of Engineering: quote: no doubt that Maillart was fully conscious of the aesthetic implications ...
  21. quote:..the tools of artists and the perspective of engineers..
  22. Drew U: user website: cites Bjerklie paper

អាន​បន្ត[កែប្រែ]

តំណ[កែប្រែ]