ទន្លេមេគង្គ

ដោយវិគីភីឌា
Jump to navigation Jump to search

ទន្លេមេគង្គគឺជាទន្លេដ៏សំខាន់មួយរបស់ពិភពលោក។​វាមានប្រវែងសរុបប្រហែល​៤៣៥០គ.ម​និងជាទន្លេវែងជាងគេ​លំដាប់ទី១៣លើពិភពលោក។​ទន្លេមេគង្គមានប្រភពពី​ខ្ពង់រាបទីបេហើយហូរកាត់ប្រទេស​ចិន​ ភូមា​(ឬ​មីយ៉ាន់ម៉ា) ថៃឡាវកម្ពុជា​និង​វៀតណាម​មុននឹងហូរចូល​សមុទ្រចិនខាងត្បូង

Mekong system color.png

ឈ្មោះ[កែប្រែ]

ទន្លេនេះត្រូវបានដាក់ឈ្មោះដំបូងឡើយដោយ​កុលសម្ព័ន្ឋតៃ(សូមកុំច្រលំនឹងជនជាតិថៃ)​ថា​មេណាមគុង Mae Nam Khong​ឬដោយខ្លីថា​មេគុងKong River ​ មានន័យថា​ទន្លេគុង​ឬ​មាតានៃទន្លេ។​នៅប្រទេសចិន​ទន្លេនេះត្រូវបានហៅថា​ទន្លេឡាងកាង ​Lancang River(澜沧江, Láncāng Jiāng)​,នៅភូមាថា​មេឃួន​Mae Khaung,​នៅថៃថា​មេណាំឃុង​Mae Nam Khong, ​នៅឡាវថា​ម៉ែណាមឃុង​Mènam Khong,​នៅកម្ពុជាថា​មេគង្គ​ឬ​ទន្លេធំ​,​និងនៅវៀតណាមថា​សុងគឺវឡុង​Sông Cửu Long​។

ទន្លេមេគង្គកម្ពុជា[កែប្រែ]

​ទន្លេ​មេគង្គ​ខ្មែរ មាន​បណ្ដោយ ៥០០ គម ចាប់​ពី​ល្បាក់ខោននៃ ខេត្តអាច៍ក្រពើ ទៅ​ព្រំប្រទល់​កម្ពុជាក្រោម បច្ចុប្បន្ន វៀតណាមខាង ។ ធារ​ទឹក​ទន្លេ​នេះ​នៅ​ រដូវ​វស្សា ​មាន ៣៤.០០០ ម៣ គឺ​ស្មើ​នឹង​ម្ភៃ​ដង​នៃ​ធារ​នៅ​ រដូវ​ប្រាំង ។ រីឯ​របប​ទន្លេ​ក៏​ទៀង​ទាត់​ណាស់​ដែរ ។

នៅ​រដូវ​ប្រាំង ពី​ខែវិច្ឆិកា ទៅ​ឧសភា ទន្លេសាប ដែល​បញ្ចេញ​ទឹក​ពី​បឹង​ទន្លេសាប ហើយ​និង​ទន្លេមេគង្គ តែង​តែ​នាំ​ទឹក​បញ្ចូល​គ្នា​ត្រង់​ទន្លេ​ចតុមុខ​នៅ​ភ្នំពេញ រួច​ក៏​បង្ហូរ​ទឹក​នោះ​ទៅ​តាម​ដៃ​ទាំង​ពីរ​ចុះ​ទៅ​សមុទ្រ ។

នៅ​រដូវ​វស្សា ពី​ខែ​មិថុនា ដល់​ខែ​តុលា ទឹក​ដែល​បាន​មក​ពី​ការ​រលាយ​ទឹក​កក​នៅ​ទីបេ និង​ពី​ទឹក​ភ្លៀង តែង​ហូរ​ចាក់​មក​ក្នុង​ទន្លេ​មេគង្គ​ដោយ​ល្បឿន​ខ្លាំង ហើយ​នៅ​កន្លែង​ខ្លះ​ទឹក​មាន​កម្រិត​កម្ពស់​ដល់ ៣០ ម៉ែត្រ។ ជំនន់​ដ៏​អស្ចារ្យ​នេះ​មិន​គ្រាន់​តែ​ផ្ដល់​ទឹក​ឲ្យ​ពេញ​បណ្ដាញ​ខាងត្បូង​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ថែម​ទាំង​ចាល់​ចូល​ទៅ​ក្នុង​បឹងទន្លេសាប​ទៀត​ផង។ ជំនន់​នេះ​ដំបូង​ចាប់​ផ្ដើម​នៅ​ប្រទេស​ឡាវ​នៅ​ខែ​កក្កដា រួច​ចុះ​មក​ក្រោម​ជា​លំដាប់ ហើយ​ជំនន់​អតិបរមា​នៅ​ក្រុង​ភ្នំពេញ​នៅ​ដំណាច់​ខែ​កញ្ញា (ទឹក​ឡើង​ពី ៧ ទៅ ៩ ម) ។ បឹង និង​កំហូង​ទាំងឡាយ​ដែល​នៅ​អម​ទន្លេ​មេគង្គ ពី​ក្រចេះ​ដល់​បាណាម មាន​មុខងារ​ខាង​ធ្វើ​ឲ្យ​របប​ទន្លេ​មេគង្គ​មាន​ភាព​ទៀងទាត់។ ទឹក​ឡើង ឬ ​ស្រក​នៃ​បឹង​កើត​មាន​ក្រោយ​ទឹក​ភ្លៀង ឬ​ទឹក​ស្រក​នៃ​ទន្លេ​ជានិច្ច គឺ​បឹង​តែងតែ​ទាក់​ទង​ជាមួយ​នឹង​ទន្លេ​ដោយសារ​ព្រែក។ នៅ​រដូវ​ទឹក​ស្រក ព្រែក​ច្រើន​តែ​ស្ងួត រីឯ​បឹង​មាន​សល់​ទឹក​ជា​អប្បបរមា។

ផ្លូវទឹក[កែប្រែ]

ប្រព័ន្ធផ្លូវទឹក ៖ ដោយស្ថានភាពភូមិសាស្រ្តមានរាងបាតខ្ទះ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា សំបូរទៅដោយផ្លូវទឹកណាស់។ គេបែងចែកផ្លូវទឹកនេះ ជាបីប្រព័ន្ធគឺ

  • ប្រព័ន្ធទន្លេមេគង្គ ៖ប្រព័ន្ធទន្លេមេគង្គ រួមមានទន្លេមេគង្គលើ និងទន្លេមេគង្គក្រោម (ពីល្បាក់ខោនដល់ក្អមសំណរ) និង ទន្លេបាសាក់មានប្រវែង ១០០គ.ម និង ដៃទន្លេទាំងអស់ របស់ទន្លេមេគង្គ។ ទន្លេមេគង្គមានប្រភពនៅ ខ្ពង់រាបទីបេ លើរយះកំពស់ ៥០០០ម៉ែត្រ មានប្រវែងសរុប ៤២០០ គ.ម មានអាងទន្លេ ៨០០ ០០០គ.ម២ ហូរកាត់ប្រទេស ឡាវ ភូមា ថៃ កម្ពុជា និង វៀតណាម។ ទន្លេមេគង្គកម្ពុជាមានប្រវែង ៥០០​គ.ម ចាប់ពី ល្បាក់ខោន (ព្រំប្រទល់ឡាវ កម្ពុជា) ដល់ព្រំដែន វៀតណាម កាត់តាមខេត្តស្ទឹងត្រែង ខេត្តក្រចេះ ខេត្តកំពង់ចាម ខេត្តកណ្តាល និងខេត្តព្រៃវែង។
  • របបទឹក ៖ របបទឹកទាក់ទាញនឹងអាកាសធាតុមូសុង។ រដូវទឹក ឡើងចាប់ពីខែមិថុនា ទៅ ខែតុលា។ ធារទឹក រដូវវស្សា ៣៤ ០០០ ម៣ ហើយក្នុងមួយវិនាទី ស្មើ ២០ ដង នៃធារទឹក នៅរដូវទឹកប្រាំង។ នៅរដូវទឹកស្រក ចាប់ពីខែវិច្ឆិកា ទៅ ខែឧសភា ស្របទៅនឹងតំបន់ ឈប់រលាយ និងមូសុងវស្សាឈប់បក់។
  • ដៃ​ទន្លេមេគង្គ​សំខាន់ៗ​មាន ៖