Kde

ដោយវិគីភីឌា
K Desktop Environment
KDE logo.svg
SnapshotKDE37.png
A screenshot of KDE 3.5.7 showing the default desktop
Developer The KDE Team
OS Cross-platform
Available in Multilingual (more than 80 different languages)
Genre Desktop environment
License GNU General Public License and others
Website http://www.kde.org/

KDE (K Desktop Environment : បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ K) (ទំព័រគំរូ:IPAEng) ជា​គម្រោង​ កម្មវិធី​ចំហ ដែល​មាន​គោល​បំណង​ ផ្តល់​ឲ្យ​ប្រព័ន្ធ​មាន​គុណ​ភាព​ខ្ពស់​ ងាយ​ស្រួល​ប្រើ​ បរិស្ថាន​ផ្ទែ​តុ។ គោល​បំណង​នៃ​គម្រោង​នេះ​គឺ ផ្ដល់​នូវ​មូលដ្ឋាន​មុខងារ​ផ្ទៃ​តុ និង​កម្មវិធី​ជា​ច្រើន​ សម្រាប់​ការ​ងារ​ប្រចាំថ្ងៃ​ផង​ដែរ ហើយ​វា​ក៏​ត្រូវ​ការ​ឧបករណ៍ និង​ឯកសារ​មួយ​ចំនួន​ សម្រាប់​អ្នក​អភិវឌ្ឍន​សរសេរ​កម្មវិធី​ stand-alone សម្រាប់ប្រព័ន្ធ ។ នៅ​ក្នុង​នេះ​ផង​ដែរ​គម្រោង​ KDE មួយ​ចំនួន​ ជា​ប្រភេទ​គម្រោង​ serves ឆ័ត្រ​សម្រាប់​កម្មវិធី​ ដែលឈរ​តែ​ឯង ហើយ​តូច​ជាង​ គម្រោង​ផ្សេងៗ​ទៀត​ ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន ​លើ​បច្ចេក​វិទ្យា​ KDE ដូចជាកម្មវិធី KOffice, KDevelop, Amarok, K3b និង​មាន​កម្មវិធី​​ច្រើន​ទៀត ។

ប្រវត្តិ[កែប្រែ]

KDE ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ១៩៩៦​ ដោយ​លោក Matthias Ettrich ដែល​ជា​អតីត​និស្សិត ​នៃ​សាកលវិទ្យាល័យ​ Eberhard Karls នៃ Tübingen។ នា​ពេល​នោះ​ដែរ លោក​មាន​ជួ​ប​បញ្ហា​ជា​មួយ​ផ្ទៃ​តុ UNIX ។ ក្នុង​ចំណោម​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង ​របស់​លោក​ គ្មាន​ កម្មវិធី ដែល​បាន​រក​ បាន​ស្គាល់​ ឬ​បាន​ធ្វើ​ការ​ជាមួយ ។ លោក​បាន​ដាក់​សំណើរ​ ការ​បង្កើត​មិន​ត្រឹមតែ​សំណុំ​កម្មវិធី​ទេ ថែម​ទាំង​ បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ ដែល​ជា​អ្វី​ដែល​អ្នក​ប្រើ​ កំពុង​តែ​ទន្ទឹម​រង់​ចាំ ។ សេចក្ដី​ចាប់​ផ្ដើម​របស់​លោក​ Usenet ផ្សព្វផ្សាយ​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​ និង ​ផ្ដល់​នូវ​អត្ថប្រយោជន៍​ច្រើន ​ហើយ​គម្រោង KDE កកើត​នៅ​.[១] ឈ្មោះ KDE ត្រូវ​បាន​​ក្លាយ​ជា​ បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ​សាមញ អាច​ប្រើ​បាន​ជា​មួយ​ប្រព័ន្ធ​យូនីក ។ បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ​សាមញ​ជា​ X11-មាន​មូលដ្ឋាន​លើ​បរិស្ថាន​អ្នក​ប្រើ​ ដែល​ចូល​រួម​អភិវឌ្ឍន​ដោយ HP IBM និង Sun តាម​ក្រុម​ហ៊ុន X/Open ដែល​មាន​ចំណុច​ប្រទាក់ និង​ការ​ផលិត​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ ប្រអប់​ឧបករណ៍​ធាតុ​ក្រាហ្វិក Motif ។ វា​ត្រូវ​បាន​គេ​សម្មត​ថា វា​ជា​បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ​ដែល​ងាយ​ស្រួល​ប្រើ ។ [២] K ជំនួស​ឲ្យ​ "Kool" ប៉ុន្តែ​វាត្រូវ​បាន​គេ​យល់​ថា​ K គួរ​តែ​គ្មាន​អ្វីជំនួស ។[៣] ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត ព័ត៌មាន​ជំនួយ​មួយ​ ក្នុង​ចំណោម​ព័ត៌មាន​ជាច្រើន​មាន​ KDE កំណែ 3 ដែល​បង្ហាញ​ K បច្ចុប្បន្ន​មិន​ត្រឹមត្រូវ​ វា​គ្រាន់​តែ​ជា​តួអក្សរ​មួយ ​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ពី​មុខ​ L នៅក្នុង​អក្សរ​ក្រម​ឡាតាំង តួអក្សរ​ដំបូង​នៃ​ពាក្យថា​ Linux (ដែល​ជា​ទីតាំង​ KDE រត់​ជា​ធម្មតា)។[៤]

Matthias ជ្រើស​ប្រើ​ Qt toolkit សម្រាប់​គម្រោង​ KDE ។ កម្មវិធី​ផ្សេង​ទៀត​ បាន​ចាប់​ផ្ដើម​អភិវឌ្ឍន​កម្មវិធី​ KDE/Qt យ៉ាង​រហ័ស ហើយ​នៅ​មុន​ឆ្នាំ​ ១៩៩៧ កម្មវិធី​ដ៏​ធំ និង​ស្មុគស្មាញ​​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ចេញ​ផ្សាយ​ ។ នា​ពេល​នោះ​ដែរ Qt មិន​ប្រើ​ អាជ្ញាបណ្ណ​កម្មវិធី​ឥត​គិត​ថ្លៃ ហើយ​សមាជិក​នៃ​ គម្រោង GNU បាន​ខ្វល់ខ្វាយ​អំពី​ការ​ប្រើប្រាស់​ toolkit សម្រាប់​ការ​ស្ថាបនា​កម្មវិធី​ផ្ទៃ​តុ និង​កម្មវិធី​ឥត​គិត​ថ្លៃ​ជា​ច្រើន ។ ជា​ពិសេស KDE ត្រូវ​បាន​យក​ចេញ​ពី​ Debian ព្រោះ​គម្រោងបកប្រែ​ GPL មិន​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ KDE មាន​តំណ​ទៅ Qt ឡើយ ។ គម្រោង​ពីរ​ត្រូវ​បាន​ចាប់​ផ្ដើម​ ៖ "Harmony" ដើម្បី​បង្កើតការ​ប្ដូរ​ឥត​គិត​ថ្លៃ​ សម្រាប់​បណ្ណាល័យ Qt ហើយ​គម្រោង​ GNOME សម្រាប់​បង្កើត​ផ្ទៃ​តុ​ថ្មី​ ដោយមិន​ត្រូវ​ការ​ Qt ហើយ​ស្ថាបនាកំពូល​កម្មវិធី​ឥត​គិត​ថ្លៃ​ទាំងស្រុង ។

នៅ​ក្នុង​ខែ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩៨ Qt toolkit បាន​ទទួល​បាន​អាជ្ញាបណ្ណ​ក្រោម អាជ្ញាបណ្ណ free /[open source license|open source]] Q Public License (QPL)។ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ដដែល​នេះ​ដែរការ​ស្ថាបនា​​ KDE Free Qt [៥] ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ការ​ធានា​រ៉ារ៉ង​ថា​ Qt ស្ថិ​តនៅ​ក្រោម​ កា​រផ្លាស់ប្ដូរ​នៃ​អាជ្ញាបណ្ណ​សេរី BSD license គួរ​តែ​Trolltech បញ្ឈប់​ដើម្បី​ចេញ​ ឬ​គ្មានកំណែ​​free/open source នៃ​ Qt ដែល​បាន​ផ្សាយ​កំឡុង​ពេល​ ១២ ខែ ។ ប៉ុន្តែកិច្ច​ពិភាក្សា​ បាន​បន្ត​អំពី​ភាព​ត្រូវ​គ្នា​ជាមួយ អាជ្ញាបណ្ណ​សាធារណៈ​ទូទៅ GNU (GPL) ។ នៅ​ក្នុង​ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០០០ Trolltech បាន​បង្កើត​កំណែ​ Unix នៃ​បណ្ណាល័យ​ Qt អាច​រក​បាន​ក្រោម​ GPL, ម្យ៉ាង​ទៀត​ QPL ដែលត្រូវ​បាន​បំបាត់​កង្វល់​នៃ​Free Software Foundation។ ការ​ចាប់​ផ្ដើម​ជាមួយ​ការ​ផ្សាយ​ Qt 4.0 វា​អាច​ប្រើ​បាន​ជា​ កម្មវិធី​ឥតគិត​ថ្លៃ សម្រាប់​លីនុច Mac និង​វីនដូ បង្ហាញ​ថា ​កំណែ​បន្ទាប់​នៃ​កម្មវិធី​ KDE និង​បណ្ដា​បណ្ណល័យ​នឹងគាំទ្រ​វេទិកា​ (Platforms)​ច្រើន ។

ឥឡូវ​ទាំង KDE និង​ GNOME ចូល​រួម​នៅក្នុង​ freedesktop.org ដែល​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​ ធ្វើ​ឲ្យ​ផ្ទៃ​តុ​យូនីក​មាន​លក្ខណៈ​ស្តង់ដារ ដូច្នេះ​​វា​នៅ​តែជា​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​រវាង​ពួក​វា ។[៦]

Mascot[កែប្រែ]

Konqi, mascot of the KDE project

គម្រោង KDE របស់ mascot ជារូប​នាគ​ពណ៌​បៃតង ​ដែល​បាន​ដាក់​ឈ្មោះថា Konqi។ Konqi អាច​មាន​នៅ​ក្នុង​ កម្មវិធី​ផ្សេងៗ​គ្នា​ជា​ច្រើន រួម​ទាំង​ពេល​អ្នក​ប្រើ​ចេញ និង​ចូល​នៅ​ក្នុង​អេក្រង់​ "អំពី​ KDE" ។

ការ​រៀបចំ​គម្រោង KDE[កែប្រែ]

មាន​គម្រោង​កម្មវិធី​បើក​ចំហ និង​ឥត​គិត​ថ្លៃជា​ច្រើន ។ KDE ជា​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែងស្មគ្រចិត្ត​ដំបូង​គេ ដូច្នេះ​ក្រុមហ៊ុន​ជា​ច្រើន​ដូចជា Novell ( បង្កើត​ចេញ​ពី SuSE) Trolltech និង​ Mandriva ជួល​អ្នក​អភិវឌ្ឍន​ដើម្បី​ធ្វើ​ការ​នៅ​លើ​គម្រោង​ ។ ចាប់​តាំង​ពី​មានការ​វិភាគ​ទាន់​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ ចំនួន​ច្រើន​ទៅ​ឲ្យ​ KDE តាម​រូបភាព​ខុសៗ​គ្នា (ឧទាហរណ៍ កូដ (code) ការ​បកប្រែ និង​សិល្បការងារ​) ការ​រៀប​ចំ​​គម្រោង​ គឺ​មាន​ភាព​ស្មុគស្មាញ​មែន​ទែន ។ បញ្ហា​ភាគ​ច្រើន​ត្រូវ​បាន ​លើក​យក​មក​ពិភាក្សា​ចំនួន​ដែល​ខុស​គ្នា​នៅក្នុង បញ្ជី​សំបុត្រ​រួម

កិច្ច​ពិភាក្សា​សំខាន់​មាន​ដូច​ជា កាលបរិច្ឆេទ​ចេញ​ផ្សាយ​ និង​ការ​រួម​បញ្ចូល​ទាំង​ កម្មវិធីថ្មី ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ក្នុង​បញ្ជី​​ kde-core-devel ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅ​ថា core developers។ មាន​អ្នកអភិវឌ្ឍន​ជា​ច្រើន ​ដែល​បាន​ចុះហត្ថលេខា​ ការ​បរិច្ចាក​ទៅ​ឲ្យ​ KDE អស់​រយៈ​ពេល​យ៉ាង​យូរ ។ ការ​សម្រេច​ចិត្ត​មិន​ត្រូវ​បាន ​បង្កើត​តាម​ដំណើរ ការ​បោះឆ្នោត​ផ្លូវ​ការ​ទេ ប៉ុន្តែ​វា​តាម​ការ​ពិភាក្សា​ នៅ​តាម​បញ្ជី​សំបុត្រ​រួម​​ទៅ​វិញ ។ មាន​ករណី​ច្រើន​ហាក់បី​ដូច​ជា ​ធ្វើ​ការ​បាន​ប្រសើរ ហើយ​ការ​ពិភាក្សា​សំខាន់ៗ​មាន​ដូច​ជា (សំណួរ​អំពី​ KDE 2 API គួរ​តែ​ត្រួវ​ត្រូវ​បំបែក​នៅក្នុង​ favour of KDE 3) ប៉ុន្តែ​វា​កម្រនឹង​មាន​ ។

ខណៈ​ពេល​ដែល​អ្នក​អភិវឌ្ឍន​ និង​អ្នក​ប្រើ​ជា​ច្រើន​ នៅ​លើ​ពិភាព​លោក គម្រោង​បាន​រក្សាទុក​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ អាឡឺម៉ង់ ។ ម៉ាស៊ីន​បម្រើ​បណ្ដាញ​ដែ​ល​មាន​ទីតាំង ​នៅ​ឯ​សាកល​វិទ្យាល័យ​ Tübingen និង​ Kaiserslauternអង្គការ​មិន​រក​ចំណូល​នៃ​ប្រទេស​អាឡឺម៉ង់​ (KDE e.V.) ជា​ម្ចាស់​ trademark "KDE" ហើយ​សនិសិទ្ធ​ការ​សែត​ភាគ​ច្រើន​ប្រារព្ធ​នៅ​ប្រទេស​អាឡឺម៉ង់ ។

រង្វិល​ជុំ​កា​រចេញ​ផ្សាយ​ និង​ចំនួន​កំណែ[កែប្រែ]

រូបថត​អេក្រង់​នៃ​ KDE 3.5 កំពុង​រត់​កម្មវិធី ​គ្រប់គ្រង​ព័ត៌មាន​ផ្ទាល់​ខ្លួន Kcontact និង​កម្មវិធី​គ្រប់គ្រង​ឯកសារ Konqueror

តាម​​ប្រវត្តិ​គម្រោង​បង្ហាញ​ខាង​ក្រោម ក្រុម​ KDE នៃ​ចេញ​ផ្សាយ​កំណែ​ថ្មីៗ ។ រាល់​កា​រចេញ​ផ្សាយ​ កម្រ​នឹង​ពន្យាពេល​ច្រើន​ជាង​ ពីរ​សប្ដាហ៍​ឡើយ ។ ករណី​លើក​លែង​ KDE 3.1 ដែល​បាន​បន្យាពេល​ច្រើន​ជា​មួយ​ខែ ព្រោះ​ចំនួន​បញ្ហា​ដែល​ទាក់ទង ​សុវត្ថភាព​ដែល​មាន​នៅ​ក្នុង​កូដ ។

ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ចែក​ចេញ​ជា​ពីរ​ប្រភេទ major release and minor releases ។

Major releases[កែប្រែ]

មាន​ major releases ចំនួន​ ១១ ៖ 1.0, 1.1, 2.0, 2.1, 2.2, 3.0, 3.1, 3.2, 3.3, 3.4 and 3.5 ។ ដែល​ major release បច្ចុប្បន្ន​គឺ 3.5 ដែល​បាន​រួច​រាល់​នៅ​ ថ្ងៃ​ទី ២៩ ខែ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ 2005។ major release បន្ទាប់​​អាច​ជា​ KDE 4.0 ដែល​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ ជា​ការកំណត់​ពេល​សម្រាប់​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ នៅ​ ថ្ងៃទី ១១ ខែ មករា ឆ្នាំ 2008 (មើល​ the KDE 4 roadmap)។ KDE 4 ពឹង​ផ្អែ​ក​ទៅ​លើ​ Qt 4.x, នៃ​ការ​ផ្លាស់ប្ដូរ major ទៅ​កាន់​ផ្ទៃ​តុ​មួយ​ចំនួន ។

KDE X.0 ចេញ​ផ្សាយ​យ៉ាង​ពិសេស​ ដែល​ពួក​វា​ត្រូវ​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​បំបែកទាំង​ប្រព័ន្ធ​គោល​ពីរ (binary និង​ source-compatibility)ជាមួយ predecessor ឬ​ដាក់វា​ឲ្យ​នៅ​កន្លែង​ខុស​គ្នា ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ទាំងអស់​មាន​ដូច​ត​ទៅ​នេះ (X.1, X.2, …) នឹង​ធានា​ប្រព័ន្ធ​គោល​ពីរ​ (ABI) និង​ភាព​ត្រូវ​គ្នា​ប្រភព (API)។ នេះ​មាន​ន័យ​ថា កម្មវិធី​ដែល​ត្រូវ​បាន​អភិវឌ្ឍន​សម្រាប់​ KDE 3.0 នឹង​ដំណើរការ​គ្រប់​ (អនាគត់)កា​រចេញ​ផ្សាយ​ KDE 3 ផ្ទុយ​មក​វិញសម្រាប់​កម្មវិធី​ដែល​បាន​អភិវឌ្ឍន​ KDE 2 ដែលមិន​ទាន់​មាន​ការ​ធានា​អាច​ប្រើ​បណ្ណាល័យ KDE 3 បាន ។

ការ​ផ្លាស់ប្ដុរ​រវាង KDE 1 និង KDE 2 មាន​លក្ខណៈ​ទូលាយ​ពេល​ដែល​ផ្លាស់ប្ដូរ​ API រវាង​ KDE 2 និង​ KDE 3 ត្រូវ​បាន​ប្រៀបធៀប​អត្ថន័យ minor ដែល​កម្មវិធី​ផ្ដល់​ភាព​ងាយស្រួលសម្រាប់​ស្ថាបត្យកម្ម​ថ្មី​ ។ រហូត​មក​ដល់​ឥឡូវចំនួន​កំណែ major KDE ដើរ​តាម​រង្វិល​របស់​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ Qt ។

ក្រៅ​ពី​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ X.0 ពិសេស​ major release នឹង​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​មាន​លក្ខណៈពិសេស​ថ្មីៗ​ជា​ច្រើន ។ Minor releases ជា​ទូទៅ​គ្មាន​លក្ខណៈ​ពិសេស​ទេ ដូច្នេះ​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​មួយ​ចំនួននៅក្នុង​បន្ទាត់​ 3.5.x បាន​បន្ថែម minor ។

ឆាប់ៗ​ខាង​មុ​ខ​នេះ major release ត្រៀម​ខ្លួន​ជា​ស្រេច​ក្នុង​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ ការងារ​នៅលើ​ការ​ចាប់ផ្ដើម​របស់​ major release បន្ទាប់ ។ major release ពេលវេលា​ពីរ ឬ​បី​ខែ​ដើម្បី​បញ្ចប់​ ហើយ​កំហុស​ក៏​នឹង​ត្រូវ​បាន​ជួស​ជុល​កំឡូង​ពេល​នេះ​ផង​ដែរ backportសម្រាប់ stable branch មានន័យ​ថា​​កា​រជួស​ជុល​ទាំ​ង​នេះ​ត្រូវ​បានសហការគ្នា​នៅ​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ stable លើក​ក្រោយ​ទៀត ។

Minor releases[កែប្រែ]

កា​រចេញ​ផ្សាយ​ minor KDE មាន​ចំនួន​បី​ចំណាក់ ឧទាហរណ៍ KDE 1.1.1 ហើយ​វា​ផ្តោត​ទៅ​លើ​ការ​ជួសជុល​កំហុស minor glitches ហើយ​បង្កើតការ​កើន​ឡើង​នៃ​ការ​ប្រប្រើ​កាន់​តែ​តូច ទប់ស្កាត់​ការ​បន្ថែម​ លក្ខណៈ​ពិសេស​ថ្មី​ៗ​មួយ​ចំនួន ។ ចំពោះ minor releases ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ខិត​ខំ​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្លី​ ។

KDE 4[កែប្រែ]

ទំព័រគំរូ:Future software

រូបថត​អេក្រង់​នៃ​ការ​បង្ហាញបេតា 4

KDE 4 ជា​កំណែរ​ពិសេស​នៃ​ KDE ពឹងផ្អែល​លើ​កំណែរ 4 នៃ​Qt។ កាលបរិច្ឆេទ​ចេញ​ផ្សាយ​របស់​វា​ត្រូវ​បាន​កំណត់​ពេល​ថ្ងៃទី ១១ ខែ មករា ឆ្នាំ 2008[៧] On 2007-12-11, KDE 4.0 RC 2 was released.[៨]

លក្ខណៈពិសេស​​នៃ​គម្រោង​ដែល​បាន​គ្រោង​គឺ ៖ [៩][១០]

  • លឿន​ជាង ហើយ​សតិ​មាន​ប្រសិទ្ធ​ភាព​ខ្ពស់ ដោយ​សារតែ​វា​មាន​ល្បឿន​ធំ​ ហើយភាព​ប្រសើរ​នៃ​ Qt និង​ការ​បង្កើន​​ភាព​ប្រសើរ​នៅក្នុង​បណ្ដា​បណ្ណាល័យ​នៅ​ក្នុង​ KDE ដោយ​ខ្លួន​ឯង ។
  • ត្រូវ​បាន​រៀប​ចំ​ឡើង​វិញ ហើយ​ជម្រះ core kdelibs API ហើយ​សរសេរ​ human interface guidelinesឡើង​វិញ ។
  • A new default icon theme and visual guidelines, developed by the Oxygen Project, which will make extensive use of SVG.
  • A completely redesigned desktop and panels collectively called Plasma which will integrate Kicker, KDesktop, and SuperKaramba and is intended to update the decades-old desktop metaphor which defines the modern computing experience.
  • 3D effects in the KWin window manager
  • Streamlined file management and web browsing interfaces in Konqueror.
  • A standard scripting system centered around ECMAScript (also known as JavaScript) or Kross which is a language-independent solution developed and used in KOffice. It now supports Python and Ruby, but more are to come.
  • A new multimedia interface (Phonon), making KDE independent of any one specific media framework.
  • An API for network and portable devices (Solid)
  • A new communication framework (Decibel)
  • A metadata and search framework, probably named Tenor. It will incorporate Strigi as a full-text file indexing service, and Nepomuk with KDE integration.
  • A new default file manager (Dolphin)
  • Microsoft Windows and Mac OS X support by KDE libraries so that KDE applications will more easily be ported to these operating systems[១១]
  • A new spell checking program called Sonnet with automatic language detection. It will replace kspell to mark misspellings in text input fields in KDE-based applications. Advantages over kspell are the automatic language detection and the ability to work even if several languages are mixed in one document.

Architecture[កែប្រែ]

KDE is built with Trolltech's Qt toolkit which runs on most Unix and Unix-like systems, Mac OS X and Microsoft Windows. All releases of KDE 3 are built upon Qt 3, which was only released under the GPL for Linux and Unix-like operating systems, including Mac OS X. For that reason, KDE 3 is only available on Windows through ports involving an X server.

KDE 4 will be based on Qt 4 which is also released under the GPL for Windows and Mac OS X. Therefore KDE 4 applications can run natively on these operating systems as well.

Base technologies used in KDE 3[កែប្រែ]

  • aRts - soundserver
  • DCOP - system for communication between processes
  • KDELibs
  • KHTML - HTML engine
  • KIO - extensible network-transparent file access
  • Kiosk - allows disabling features within KDE to create a more controlled environment
  • KParts - lightweight in-process graphical component framework
  • KWin - window manager
  • XMLGUI - allows defining UI elements such as menus and toolbars via XML files

Packaging[កែប្រែ]

Due to the size of KDE, it is divided into several package categories to simplify installation. This is a reference scheme; packagers are free to use their own packages for KDE.

There is also a Subversion module, Extragear, which is used by applications which are part of the KDE project but don't follow the release cycle of the main codebase; K3b and Amarok are part of this module.

Major KDE applications[កែប្រែ]

For a full list, see list of KDE applications. Applications for KDE include:

Timeline[កែប្រែ]

Date Release
14 October 1996 Project announced by Matthias Ettrich[១២]
12 July 1998 KDE 1.0 released[១៣]
6 February 1999 KDE 1.1 released[១៤]
3 May 1999 KDE 1.1.1 released[១៥]
13 September 1999 KDE 1.1.2 released[១៦] (KDE 1.2 was planned, but never released[១៧][១៨][១៩])
15 December 1999 KDE 1.89, aka Krash (unstable developers' release)
23 October 2000 KDE 2.0 released
26 February 2001 KDE 2.1 released
15 August 2001 KDE 2.2 released
3 April 2002 KDE 3.0 released
28 January 2003 KDE 3.1 released
3 February 2004 KDE 3.2 released
19 August 2004 KDE 3.3 released
16 March 2005 KDE 3.4 released
29 November 2005 KDE 3.5 released
31 January 2006 KDE 3.5.1 released
28 March 2006 KDE 3.5.2 released
31 May 2006 KDE 3.5.3 released
02 August 2006 KDE 3.5.4 released
11 October 2006 KDE 3.5.5 released
24 January 2007 KDE 3.5.6 released
22 May 2007 KDE 3.5.7 released
16 October 2007 KDE 3.5.8 released[២០]
11 January 2008 Expected release date for KDE 4.0[៧]

Naming convention[កែប្រែ]

Most KDE applications have a K in the name, mostly as an initial letter and capitalized. However, there are notable exceptions like kynaptic, whose K is not capitalized, Gwenview, which does not have a K in the name at all, and Amarok which formerly had its final k capitalized. The K in many KDE applications is obtained by spelling a word which originally begins with C or Q differently, for example Konsole (which, incidentally, is correct spelling in German) and Kuickshow. Also, some just prefix a commonly used word with a K, for instance KOffice.

Licensing issues[កែប្រែ]

Qt, to which native graphical KDE applications link for their graphical widgets, is free software, dual-licensed under the GNU GPL and QPL licenses. TrollTech also sell licenses for developing proprietary software. When using the free versions, programs which link to Qt must be released as FOSS (under the GPL or another license permitted by the QPL, such as the BSD or LGPL for example). After the release of Qt under the GPL, the controversy over licensing with the Free Software Foundation ended.

Some developers of proprietary/closed source software argue that paying for a license, similar to the relatively expensive development tools of other systems, removes most of the financial incentive for writing proprietary/closed source, native graphical KDE applications. However, it is not necessary to use Qt or the KDE libraries to write software which integrates well with the KDE desktop. Software using any other toolkit, following the freedesktop.org standards or using KDE facilities such as KPrinter and KDialog can integrate nicely with the KDE desktop (both KPrinter and KDialog link to Qt, and are under the GPL), however the widgets will not have the exact behavior of Qt widgets. Additional integration efforts are being discussed in the Portland Free Desktop initiative,[២១] and are planned for KDE 4.

Some other free/open source desktop platforms (such as GNOME, Xfce and EDE) use toolkits licensed under the LGPL. The LGPL permits proprietary/closed source applications to link to libraries licensed under the LGPL, with some restrictions: the Section 6 of the LGPL v2.1 prohibits linking to software with a license that restricts reverse-engineering and modification of the work for the customer's own use.[២២] The proprietary Qt license which TrollTech sells does not carry these restrictions.

Usability[កែប្រែ]

KDE aims to make easy-to-use programs without sacrificing features. KDE's Usability page states its goal as: "Working within the existing design goals of a system, usability efforts aim to make the implementations of these designs easier to use, faster to learn, more consistent and obvious, and generally more ergonomic for their target audience." [២៣] To improve the user interface, work has gone into reducing visual complexity for versions 3.2 to 3.5. The most promising effort is the close work with the OpenUsability Project. One of the major goals of KDE 4.0 is to identify further areas that are lacking from a usability perspective and address these concerns. In particular, new human interface guidelines are being developed for KDE 4.0.

KDE strives to make otherwise onerous or difficult tasks easier, such as adding printers (local or networked), setting up 802.11 Wireless security settings (such as WEP), and installing new fonts and window decorations. Third-party web sites LinuxPrinting, art4linux.org and KDE-Look support KDE through adding devices or customizing the environment's look and feel.

The KDE interface has been criticised for being too complex and including too many configurable options. However, a usability report evaluating a customized version of KDE 3.1 showed, as early as 2003, that Windows users quickly became familiar with KDE, enjoyed it and were able to accomplish the proposed task as quickly as with Windows XP.[២៤]

Sponsorship[កែប្រែ]

The KDE project and related events are frequently sponsored by individuals, universities, and businesses.[២៥]

On 15 October 2006, it was announced that Mark Shuttleworth became the first patron of KDE, the highest level of sponsorship available.[២៦] On 2007-07-07, it was announced that Intel Corporation and Novell became patrons of KDE.[២៧]

See also[កែប្រែ]

Notes and references[កែប្រែ]

  1. (14 October 1996). "New Project: Kool Desktop Environment (KDE)". de.comp.os.linux.misc. (Web link). Retrieved 2006-12-29.
  2. "COSE Update FYI"http://bubl.ac.uk/ARCHIVE/subject/computing/misc/coseup6.htm។ បានយកមក 2007-09-25 
  3. "KDE Myths: Miscellaneous / KDE Means Kool Desktop Environment"http://kdemyths.urbanlizard.com/myth/55។ បានយកមក 2006-08-26 
  4. "Bug#26414: incorrect tip KDE acronym"http://lists.kde.org/?l=kde-bugs-dist&m=99123156103826&w=2។ បានយកមក 2007-08-08 
  5. "KDE Free Qt Foundation"http://www.kde.org/whatiskde/kdefreeqtfoundation.php។ បានយកមក 2007-01-26 
  6. A tale of two desktops
  7. ៧,០ ៧,១ "KDE 4.0 Release Schedule"http://techbase.kde.org/Schedules/KDE4/4.0_Release_Schedule។ បានយកមក 2007-12-01 
  8. "KDE 4.0 RC 2 ត្រូវ​បាន​ចេញ​ផ្សាយ Info Page"http://kde.org/announcements/announce-4.0-rc2.php។ បានយកមក 2007-12-12 
  9. "KDE Wiki - KDE 4 Goals"http://techbase.kde.org/Schedules/KDE4/Goals។ បានយកមក 2006-08-26 
  10. "LinuxDevCenter.com -- Previewing KDE 4"http://www.linuxdevcenter.com/pub/a/linux/2006/01/12/kde4.html។ បានយកមក 2006-08-26 
  11. KDE Wiki។ "Native KDE libraries for Windows"http://wiki.kde.org/tiki-index.php?page=KDElibs+for+win32 
  12. Matthias Ettrich original posting
  13. KDE press release for version 1.0
  14. KDE News Archive for February 1999 referring to the release of version 1.1
  15. KDE press release for version 1.1.1
  16. KDE press release for version 1.1.2
  17. Preparations for KDE 1.1.2
  18. Stephan Kulow on 1.1.2 vs. 1.2
  19. KDE announcements
  20. Release announcement for version 3.5.8
  21. "A portland Wiki - Portland"http://freedesktop.org/wiki/Portland។ បានយកមក 2006-08-26 
  22. "GNU Lesser General Public License"http://www.fsf.org/licensing/licenses/lgpl.html។ បានយកមក 2007-01-26 
  23. "KDE Usability Project - KDE Usability Project"http://usability.kde.org/។ បានយកមក 2006-08-26 
  24. "relevantive: Linux Usability Test Report - Executive summary"http://www.linux-usability.de/download/summary_linux_usability.pdf។ បានយកមក 2006-08-26 
  25. "Sponsorship Thanks"http://www.kde.org/support/thanks.php។ បានយកមក 2006-10-16 
  26. "Mark Shuttleworth Becomes the First Patron of KDE"។ KDE។ 15 October 2006http://dot.kde.org/1160932072/។ បានយកមក 2006-10-16 
  27. "Intel and Novell Become Patrons of KDE"។ KDE។ July 7 2007http://dot.kde.org/1183806862/។ បានយកមក 2007-07-08 

External links[កែប្រែ]

ទំព័រគំរូ:KDE