ជ័យជេដ្ឋាទី២

ដោយវិគីភីឌា
Jump to navigation Jump to search

ព្រះបាទ​ជ័យជេដ្ឋា បាន​ឡើង​សោយរាជ្យ​នៅ គ​.​ស ១៦១៨ ដោយមាន​ព្រះនាម​សំរាប់​រាជ្យ​ថា សម្ដេច​ព្រះរាជ​ឳ​ង្កា​រ​ព្រះ​ជ័យជេដ្ឋា​ធិ​រាជ​រាមា​ធិបតី​។ អ្នកប្រវត្តិសាស្ដ្រ​និយម​ហៅ​ព្រះអង្គ​ថា ព្រះ​ជ័យជេដ្ឋា​ទី​២ ។ ព្រះអនុជ​ត្រូវបាន​តាំង​ជាម​ហា​ឳ​បរាជ​ហើយ​ទទួល​ព្រះនាម​ថា ព្រះ ឧទ័យ​បរម​រាជា​។ ឯ​ព្រះបិតា​លោក​គង់នៅ​ជា​ឧភយោរាជ ប៉ុន្ដែ នៅ​ឆ្នាំក្រោយ​ព្រះអង្គ​ក៏​សោយ​ទីវ​ង្គ​តទៅ​ក្នុង​ព្រះ​ជន្មាយុ ៦៤ វស្សា នៅ​ព្រះរាជវាំង ល្វាឯម​។​ ​ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋា​ទី​២ ទ្រង់​បាន​បោះបង់ចោល​នូវ​ទំនៀមទម្លាប់​សៀម ហើយ​លើកយក​ទំនៀមទម្លាប់​ខ្មែរ​មក​ជំនួស​វិញ ហើយ​ដើម្បី​បង្ហាញ​ឲ្យ​សៀម​ឃើញថា​ព្រះអង្គ​មិន​ទទួលស្គាល់​នូវ​អំណាច​របស់​សៀម​មកលើ​ប្រទេស​ខ្មែរ​ទេ ព្រះអង្គ​ក៏​លើក​រាជធានី​ពី ល្វាឯម ទៅ​តាំងនៅ​ក្រុងឧដុង្គ នៅ គ​.​ស ១៦២០​។ នៅ គ​.​ស ១៦២៣ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​បញ្ជា​ឲ្យ​សាង​ព្រះ​ចេតិយ​ធំ​ឈ្មោះ​ព្រះ​ចេតិយ​ត្រៃ​ត្រឹង នោះ​លើ​ភ្នំ​ព្រះរាជ​ទ្រព្យ នៅលើ​ភ្នំ​ដើម្បី​ដ​ម្ក​ល់​ព្រះ​អដ្ឋិធាតុ​ព្រះបិតា​។​ ​ក្នុង​រជ្ជកាល​ព្រះអង្គ ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋា​ទី​២ ទ្រង់​ប​ញ្ញ​តិ​ឲ្យ​បណ្ដា​មុខមន្ដ្រី​ធំ​តូច និង​បណ្ដា​នាយ​មហាតលិក នាយពល និង​ទូល​ឆ្លើយ​ឲ្យ​ថា សម្ដេចព្រះ​នារាយណ៍​នរនាថ​។ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​លើក​អ្នក​អង្គ​ចូ​វ ព្រះរាជ​បុត្រី​ស្ដេច​វៀតណាម​ឲ្យ​ឡើងជា​អគ្គមហេសី​ហៅ សម្ដេចព្រះ​ភគវតី​ព្រះ​ស្រី​វ​រក្ស​ត្រី​។​

​ក្នុង​រជ្ជកាល​ព្រះអង្គ មានការ​ផ្ទៀងផ្ទាត់​រៀប​រៀង​ព្រះរាជ​ក្រិ​ត្យ ២៤​ក្រម មាន​ក្រម សុភា​ធិបតី ក្រម ទស​ភរិយា ក្រម ចែក​ពល ក្រម ឧទេន ក្រម សុ​រង​សង្ឃ ក្រម ពល​ទេព ក្រម​សួស្ដី​។​ល​។​

​កាលដែល​មិនទាន់​សោយរាជ្យ ព្រះជន្ម​បាន​២៦​វស្សា ព្រះ​ជ័យជេដ្ឋា មាន​បុត្រ :

-​ ​នាម ចៅ​ពញ្ញាតូ ជាមួយ អ្នក​ម្នាង​សុខ​

-​ ​នាម ចៅពញ្ញា​នូ ជាមួយ អ្នក​ម្នាង​ទង​។​

​លុះ​សោយរាជ្យ​បាន​២​ឆ្នាំ ព្រះអង្គ​មាន​បុត្រ​:

-​ ​នាម ចៅពញ្ញា​ចន្ទ ជាមួយ អ្នក​ម្នាង លាវ​ឈ្មោះ ប៊ុ​ស​

​រាជពង្សាវតា​ខ្មែរ​ខ្លះ​និយាយថា ព្រះអង្គ​មាន​បុត្រី​២​អង្គ​ទៀត :

-​ ​នាម ចន្ទ​វ​តី ជាមួយ អ្នក​ម្នាង​នង​

-​ ​នាម បុប្ផា​វ​តី ជាមួយ​អគ្គមហេសី​វៀតណាម​(​ចូ​វ​)

​ចំណែកឯ​ព្រះ ឧទ័យ​បរម​រាជា មហាឧបរាជ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​ប​ញ្ញ​តិ​ឲ្យ​បណ្ដាល​មុខមន្ដ្រី​ទូល និង​ឆ្លើយថា ព្រះ ភូធរ​នរនាថ​។ ស្ដេច​មាន​ម្នាង ៣​នាក់ ហើយ​មាន​បុត្រ ៤​អង្គ​ដូចតទៅ​:

-​ ​អ្នក​អង្គន​ន់ បុត្រ​ជាមួយ អ្នក​ម្នាង​សន​

-​ ​អ្នក​អង្គ​សូរ បុត្រ​ជាមួយ អ្នក​ម្នាង​សួស​

-​ ​អ្នក​អង្គ​តន់ បុត្រ​ជាមួយ អ្នក​ម្នាង​អិន​។​

ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​សៀម​[កែប្រែ]

​ដោយ​ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋា​ទី​២ ពុំ​ព្រម​ទទួលស្គាល់​អំណាច​របស់​សៀម​មកលើ​ប្រទេស​ខ្មែរ ព្រះ​ចៅ​សៀម​ក៏​លើកទ័ព​ចូល​វាយ​ខ្មែរ​នៅ គ​.​ស ១៦២២​។ ទ័ព​សៀម​បាន​លើក​មកដល់​ភ្នំ​ចុ​ង្គា​ង​(​បរិបូ​ណ៍​) ព្រះអង្គ​នាំ​ទ័ព​តស៊ូ​ប្រឆាំងនឹង​កងទ័ព​ខ្មាំង​។ សៀម​បាក់ទ័ព ត្រូវ​ខ្មែរ​ចាប់​បានជា​ឈ្លើយ​អស់​ជាច្រើន​ហើយ​ព្រះអង្គ​បាន​ឲ្យ​ហៅ​ឈ្លើយ​ទាំងនោះ​ថា សៀ​មចុ​ង្គា​ង​។ នៅ គ​.​ស ១៦២៣ សៀម​បាន​លើកទ័ព​មក​វាយ​ខ្មែរ​ម្ដងទៀត​ក្រោម​បញ្ជាការ​របស់​ព្រះ​ចៅ ស្រី​ធម្ម​រាជា​។ លើក​នេះ ទ័ពជើងទឹក​របស់​សៀ​ម​បាន​មកដល់​ស្រុក ពាម ហើយ​បាន​ទើប​ប្រយុទ្ធ​នឹង​ទ័ព​របស់​ព្រះ ឧទ័យ​ដែល​ចេញពី​ក្រុង​ឧដុង្គ​មានជ័យ​។ សៀម​ចាញ់​បាក់ទ័ព​ថយ​ទៅវិញ​អស់​ទៀត​។ រាជពង្សាវតារ​ខ្មែរ​ខ្លះ​បញ្ជាក់ថា ក្រោយមក​ព្រះ​ចៅ​សៀម​ទ្រង់​ចាត់​ឲ្យ​បុត្រា​នាម​ព្រះ​ជេដ្ឋា លើកទ័ព​តាម​ជើង​ទឹក​មក​វាយ​ខ្មែរ​ម្ដងទៀត​។ ព្រះ​ឧទ័យ ទ្រង់​សុំចូល​វាយ​ស្រុក​សៀម​តែ​ព្រះ ជ័យជេដ្ឋា​ទី​២ ទ្រង់​មិន​អនុញ្ញាត​។​

ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​វៀតណាម​[កែប្រែ]

​សៀវភៅ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​វៀតណាម​បាន​បញ្ជាក់ថា ប្រទេស​ខ្មែរ​(​ចឹ​ង​ឡាប​) ដែល​ស្ថិតនៅត្រង់​វាលទំនាប​ខាងក្រោម​នៃ​ទន្លេមេគង្គ ជា​ប្រទេសមួយ​សម្បូណ៌​ទៅដោយ​ផ្លូវទឹក ឯ​ដីធ្លី​ស្រែចំការ​ក៏មាន​ច្រើន​ណាស់ដែរ​។ ចំណែកឯ​នៅ​ប្រទេស អាណ្ណា​ម ឯណោះ​ប្រជារាស្ដ្រ​ត្រូវ​ប្រទះ​នឹង​ទុរភិក្ស​ជារឿយៗ​។ ដោយ​ស្រែចម្ការ​ពុំបាន​ផ្ដល់​ឲ្យ​គ្រប់គ្រាន់ ម្យ៉ាងទៀត​នៅពេលនោះ ពួក​ស្ដេច​ក្រាញ់ ទ្រិ​ញ និង ង្វៀង កំពុងតែ​វាយប្រហារ​គ្នា ម្ល៉ោះហើយ​មាន​ជនជាតិ​វៀតណាម​ជាច្រើន​បាន​លបលួច​ចូល​នៅក្នុង​ទឹកដី​ខ្មែរ​ត្រង់ បា​រា និង ដូន​ណៃ ដើម្បី​ឆ្ការព្រៃ​យក​ដី​ធ្វើស្រែ​។​

​នៅ គ ស ១៦២៣ គណៈ​បេសកម្ម​ទូត​វៀតណាម​មួយ​ត្រូវបាន​បញ្ជូនមក​ក្រុង ឧដុង្គ ក្នុង​គោលបំណង​សូម​ព្រះរាជា​ខ្មែរ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​វៀតណាម​បង្កើត​គ្រឹះស្ថាន​ជំនួញ​នៅ​ខាងត្បូង​ប្រទេស​ខ្មែរ គឺ​នៅត្រង់​តំបន់​ព្រៃ​គរ (​ទីក្រុងព្រៃនគរ​) ខេត្តកំពង់ក្របី ព្រមទាំង​សូម​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​មាន​សិទ្ធិ​កាន់កាប់​ក្រសួង​គយ​នៅ​តំបន់​នោះ​ផង​។ ស្ថានការណ៍​ក្នុងប្រទេស​សម្ព័ន្ធមិត្ត​ជាមួយ​ក្រុង​វេ ការយោគយល់​ដល់​អង្គ​មហេសី​ទាំងនេះហើយ​ជា​កត្តា​ជម្រុញ​ឲ្យ​ព្រះ ជ័យជេដ្ឋា​ទី​២ ទ្រង់​អនុញ្ញាត​យល់ព្រម​តាម​សេចក្ដីស្នើសុំ​របស់គេ​។ ចំពោះ​រឿងនេះ អ្នកប្រវត្តិសាស្ដ្រ​បរទេស​ខ្លះ​យល់ឃើញថា :”​ជាការ​វាយ​ដណ្ដើមយក​មណ្ឌល​ពាណិជ្ជកម្ម​មួយ​របស់​ខ្មែរ​ដោយ​លាក់​មុខ​”​។ ចាប់តាំងពី​ពេលនោះ​មក ហើយដោយ​មានការ​លើក​ទឹកចិត្ត​ពី​ព្រះ​ចៅ​ក្រុង​វេ ផង ជនជាតិ​វៀតណាម​បាន​ដឹក​កូន​ជញ្ជូន​ចៅ បបួលគ្នា​ចូលទៅក្នុង​ទឹកដី​ខ្មែរ កាន់តែ​ច្រើនឡើងៗ​។ បន្ទាប់មកទៀត ដោយ​យក​លេស​ថា ដើម្បី​ជួយ​អាជ្ញាធរ​ខ្មែរ​រក្សា​សន្ដិសុខ​ឲ្យ​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព ព្រះ​ចៅ​ក្រុង វេ ទ្រង់​បាន​បញ្ជូន​មេទ័ព​ម្នាក់​ឲ្យ​ទៅ​ឈរ​នៅ​តំបន់​នោះ​ទៀត​។​


​ចំពោះ​ការដែល​វៀតណាម​លើកគ្នា​ចូល​រស់នៅ​ទឹកដី​ខ្មែរ​ជា​លើកដំបូង​នេះ មាន​រាជពង្សាវតា​ខ្មែរ​ខ្លះ​និយាយថា ស្ដេច​វៀតណាម​បាន​ចាត់​ទូត​វៀតណាម​ឲ្យ​មកសុំ​ខ្ចី​ដី​ខ្មែរ​ត្រង់​ព្រៃនគរ​-​កំពង់ក្របី ដើម្បី​ហ្វឹកហាត់​ទាហាន​ធ្វើ​ចម្បាំង​ជាមួយ​ចិន ហើយនឹង​ប​ង្វឹ​ល​សង​មក​ខ្មែរ​វិញ​ក្រោយ​រយៈពេល​៥​ឆ្នាំ​។​

​គួរ​គប្បី​ជ្រាបថា ពួក​វៀតណាម​ចំណូល​ថ្មី​ទាំងនោះ កាលដែល​មក​តាំងនៅ​ក្នុងប្រទេស​ខ្មែរ ច្រើនតែ​ទៅ​រស់នៅ​ត្រង់​កន្លែង​ណា​ដែលមាន​ជីជាតិ​ល្អ​ដូចជា​ច្រាំងទន្លេ​និង​ស្ទឹង​ទាំងឡាយ ដែលជា​មូលហេតុ​បណ្ដាល​ឲ្យ​ជនជាតិខ្មែរ​សុខចិត្ត​លះបង់​ចោល​នូវ​ទ្រព្យសម្បត្តិ មាន​ស្រែចម្ការ ផ្ទះសម្បែង ស្រុក ភូមិ ដើម្បី​ថយ​ខ្លួន​ទៅ​រស់​នៅឯ​កន្លែង​ផ្សេង ព្រោះ​ពុំ​អាច​រស់​ជាមួយ​ពួក​ចំណូល​ថ្មី​ដែលមាន​ទំនៀមទម្លាប់ របៀប​រស់នៅ​ខុសប្លែក​ពីគ្នា​ពេក​។​នៅពេលដែល​ព្រះបាទ ជ័យជេដ្ឋា ទ្រង់​សោយ​ទីវ​ង្គ​តទៅ នៅ គ ស ១៦២៨ ភូមិភាគ​ចាប់ពី​ព្រៃនគរ បា​រា និង​ដូន​ណៃ (​កំពង់​ស្រកាត្រី​) ទៅទល់​និង​អតីត​រាជាណាចក្រ ចាម្ប៉ា មាន​សុទ្ធតែ​ជនជាតិ​វៀតណាម​នៅ​ពាសពេញ​អស់​ទៅហើយ​៕