ភាសាចាម

ដោយវិគីភីឌា
Jump to navigation Jump to search
Cham
ការបញ្ចេញសំឡេង [cam]
ដើមកំណើតនៅ Cambodia, Vietnam, Thailand, China (Hainan Island), various countries with recent immigrants
អ្នកនិយាយ ពីកំណើត Expression error: Unrecognized punctuation character "២".
អំបូរភាសា
ប្រព័ន្ធសរសេរ Cham alphabet (Vietnam), Arabic (Cambodia)
Official status
ភាសាផ្លូវការនៅក្នុង none, recognised as a minority language in Cambodia and Vietnam
កូដភាសា
ISO 639-3 Either:
cja – Western Cham
cjm – Eastern Cham
អក្សរបុរាណភាសាចាម

ភាសាចាម គឺជាភាសាមួយដែរត្រូវបាននិយាយដោយជនជាតិចាម មួយផ្នែកគឺក្រុមពួក ជីមសូណវីដ ដែរឆ្ពោះទៅរស់ភាពបែកមេឃសាខានៃអំបូរពួក ម៉ាឡេយូ¬-ផូលីនេស៊ាន(Malayo-Polynesian) នៃក្រុមភាសាអូស្តូនេស៊ាន(Austronesian Languages)ហើយវាមានជនជាតិចាមប្រមាណ១០០,០០០នាក់ នៅប្រទេសវៀតណាម និង ២២០,០០០នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែរនិយាយភាសានេះ។ នៅក្នុងប្រទេសវៀតណាមប្រជាជនរបស់ប្រទេសនេះខ្លះនិយាយភាសាចាម ដែរប្រជាជនទាំងនោះរស់នៅភូមិភាគអាគ្នេយ៍នៃប្រទេសគឺចាប់ពីឆ្នេរសមុទ្រផេនរេង (Phan Rang)រហូតដល់ពាក់កណ្តាលឆ្នេរហូជីមិញ( Ho Chi Minh)ចំនែកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាវិញប្រជាជនដែរនិយាយភាសាចាមនេះនោ រស់នៅបណ្តាយបឹងទន្លេមេគង្គគឺនៅក្នុងខេត្តកំពង់ចាម ហើយនៅមានក្រុមតូចៗផ្សេងទៀតដែរនិយាយភាសានេះដែរពួកគេរស់នៅក្នុង ប្រទេសថៃនិងប្រទេសម៉ាឡេស៊ី។ ភាសាចាមមិនមែនជានិមិត្តសញ្ញារឺលេខនោះឡើយ ភាសានេះគឺមានលក្ខណៈជាធម្មជាតិ ដែរបានសបង្ហាញអោយពីសទ្ទានុក្រមគឺដូចជាពាក្យថា អាមឿ (amoeu) មានន័យថាលោកឪពុកនិងពាក្យថា អ៊ីនឿ មានន័យថា អ្នកម្តាយ រឺដោយការបន្ថែមជាពាក្យរបស់មនុស្ស ដូចជាពាក្យ ដាម (dam)មានន័យថាភេទប្រុស ពាក្យថា ដារ៉ា (dara) មានន័យថាភេទស្រី ហើយនៅមានពាក្យថា តានូវ (Tanov) មានន័យថាភេទប្រុស និងពាក្យថា ប៊ីនៀ (binai) មានន័យថាសត្វចតុបាតញី។ វាមិនមានការបដិសេធចំពោះរឿងនេះនោះទេដោយសារ ពេលវេលាបានចង្អុលដោយចំណែកតូចៗគឺជាដើមហេតុ ដូចជា ស៊ី(shi/Thi)សំរាប់ពេលអនាគត និងសំរាប់ពេលអតីតកាល អ្នកកំណត់ពុំអាចបដិសេធបាន ប៊េក (Bek) សំរាប់ពាក្យទៅតាមលំដាប់លំដោយមានប្រធាន មានកិរិយាសព្ទ និងកម្មបទ ជារបៀបនៃការសរេសរហើយភាសាចាមមានព្យាង្គ ហើយនិងមានឃ្លាត្រឹមត្រូវនៃ ដេវានាហ្គារី (Devanagari)។ ដេវានាហ្គារី (Devanagari) មកពីសត្សវត្តន៍ទី២ម្លោះ។ហើយការសរេសរអក្សរគឺមានទិសដៅពីគឺមានទិសដៅពីសឆ្វេងទៅស្តាំដូចភាសាផ្សេងទៀតដែរ។