អូទ្រីស

ពីវិគីភីឌា
Jump to navigation Jump to search
សាធារណរដ្ឋអូទ្រីស
Republic of Austria
Republik Österreich
Flag of Austria.svg
ទង់ជាតិ
Coat of arms of Austria.svg
វរលញ្ឆករ
ភ្លេងជាតិ: 
{{ផែនទីរូបភាព/{{{image_loc_map}}}|Image=EU-Austria.svg|Dimension=center|240px|Alt=}}
ធានី
និង ទីក្រុងធំបំផុត
វីយែន
48°12′N 16°21′E / 48.200°N 16.350°E / 48.200; 16.350
ភាសាផ្លូវការភាសាអាល្លឺម៉ង់[a]
ក្រុមជនជាតិ
(ឆ្នាំ 2012)
សហព័ន្ធសភាសាធារណរដ្ឋ
Alexander Van der Bellen
Brigitte Bierlein
នីតិបញ្ញត្តិសភាតំណាងរាស្រ្ត
ក្រុមប្រឹក្សាសហព័ន្ធ
ក្រុមប្រឹក្សាជាតិ
ទទួលឯករាជ្យ
៩៧៦
១១៥៦
១៤៥៣
១៨០៤
១៨៦៧
១៩១៨
១៩៣៤
▪ Anschluss
១៩៣៨
ពីឆ្នាំ១៩៤៥
២៧ កក្កដា ១៩៤៥
▪ ចូលជាសមាជិកសហភាពអឺរ៉ុប
១ មករា ១៩៩៥
ក្រឡាផ្ទៃ
▪ ផ្ទៃសរុប
 គ.ម2   (113th)
▪ ផ្ទៃទឹក (%)
១.៧
ប្រជាជន
▪ ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៧)
increase ៨,៧៩៤,២៦៧[២] (96th)
104 នាក់/គ.ម2   (106th)
GDP (PPP)ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ឆ្នាំ២០១៦)
▪ សរុប
$415.936 billion[៣]
▪ ក្នុងម្នាក់
$47,856[៣] (17th)
GDP (ចារឹក)ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ឆ្នាំ២០១៦)
▪ សរុប
$387.299 billion[៣] (29th)
▪ ក្នុងម្នាក់
$44,561[៣] (14th)
ជីនី (២០១៤)negative increase ២៧.៦[៤]
កំហុស: តម្លៃជីនីមិនត្រឹមត្រូវ · 14th
HDI (២០១៤)increase ០.៨៨៥[៥]
កំហុស: តម្លៃ HDI មិនត្រឹមត្រូវ · 23rd
រូបិយវត្ថុEuro ()[b] (EUR)
ល្វែងម៉ោងUTC+01 (CET)
▪ រដូវក្តៅ (DST)
UTC+02 (CEST)
ទិសចរាចរណ៍right
ក្រមហៅទូរស័ព្ទ+43
ដែនកម្រិតកំពូល.at[c]
  1. ^ Croatian, Czech, Hungarian, Romani, Slovak, and Slovene are officially recognised by the European Charter for Regional or Minority Languages (ECRML).
  2. ^ Austrian schilling before 1999; Virtual Euro since 1 January 1999; Euro since 1 January 2002.
  3. ^ The .eu domain is also used, as it is shared with other European Union member states.

អូទ្រីស, ហៅជាផ្លូវការថាសាធារណរដ្ឋអូទ្រីស(ភាសាអាល្លឺម៉ង់: Republik Österreich)គឺជាប្រទេសដែលស្ថិតនៅអឺរ៉ុបកណ្តាលដែលមានរដ្ឋធានីនិងទីក្រុងធំជាងគេឈ្មោះវីយែន(Vienna)។ អូទ្រីសមានផ្ទៃដីចំនួន៨៣,៨៧៩ គម2 (៣២,៣៨៦ ម៉ាយការេ) និងមានប្រជាជនរស់នៅប្រមាណជិត៩លាននាក់។ ប្រទេសនេះមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងប្រទេសអាល្លឺម៉ង់និងសាធារណរដ្ឋឆេកនៅទិសខាងជើង, ស្លូវ៉ាគីនិងហុងគ្រីនៅទិសខាងកើត, ស្លូវេនីនិងអ៊ីតាលីនៅទិសខាងត្បូង, និងជាប់នឹងប្រទេសស្វីសនិងលិកតិនស្តាញនៅទិសខាងលិច, ប្រទេសអូទ្រីសគ្មានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងសមុទ្រទេហើយភាសានិយាយជាផ្លូវការនៅក្នុងប្រទេសនេះគឺភាសាអាល្លឺម៉ង់

អូទ្រីសបានលិចរូបរាងចេញដំបូងជា Margraviate បន្ទាប់មកក្លាយជាឌុកណាចក្រ(Duchy)និង archduchy ។ នៅសតវត្សទី១៦, អូទ្រីសបានក្លាយជារដ្ឋមួយដឹកនាំដោយរាជវង្សហាបស៍ប៊ឺក - ដែលជារាជវង្សមានឥទ្ធិពលដ៏ធំមួយនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តពិភពលោក។ ក្នុងនាមជា Archduke, អូទ្រីសគឺជារដ្ឋសមាជិកនិងជាមជ្ឍមណ្ឌលរដ្ឋបាលដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងចក្រភពរ៉ូម៉ាំងពិសិដ្ឋ (Holy Roman Empire - HRE)។ ក្រោយពីចក្រភពរ៉ូម៉ាំងពិសិដ្ឋត្រូវបានរំលាយចោល, អូទ្រីសត្រូវបានប្រកាសក្លាយជាចក្រភពថ្មីនៅអឺរ៉ុបហើយក្រោយមកទៀតក៏បានក្លាយជារដ្ឋមហាអំណាចមួយនិងជារដ្ឋនាំមុខគេនៅក្នុងសហព័ន្ធអាល្លឺម៉ង់។ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់សង្គ្រាមអូទ្រីស-ព្រុសនិងកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយនឹងហុងគ្រី, អូទ្រីសក៏លិចរូបរាងថ្មីចេញជារាជាធិបតេយ្យក្បាលពីរ

អូទ្រីសបានចូលប្រលូកក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទីមួយមុនដំបូងគេក្រោមការដឹកនាំរបស់អធិរាជហ្រ្វង់ ហ្សូសែហ្វទី១បន្ទាប់ពីរជ្ឋទាយាទព្រះអង្គ ព្រះនាម, ហ្រ្វង់ ហ៊្វែឌីណង់ត្រូវបាននិសិត្សជនជាតិស៊ែរប៊ីម្នាក់ធ្វើគុត។ អូទ្រីសក៏ជាស្រុកកំណើតរបស់អ៊ីត្លែរដែរ, ដែលក្រោមមកលោកបានក្លាយជាអធិការបតីនៃអាណាចក្រអាល្លឺម៉ង់(German Reich), មុនពេលការចូលឈ្លានពានប្រទេសប៉ូឡូញក្នុងឆ្នាំ១៩៣៩, អ៊ីត្លែរបានកាត់យកតំបន់ស៊ុយដែតរបស់អូទ្រីសចូលជាទឹកដីរបស់ខ្លួនក្នុងសន្ធិសីទទីក្រុងម៉ុយនិច។ បន្ទាប់ពីភាពបរាជ័យរបស់អាល្លឺម៉ង់ណាស៊ីនិងរួមទាំងរយៈពេលដ៏យូរនៃការកាន់កាប់របស់ក្រុមសម្ព័ន្ធមិត្ត, អូទ្រីសត្រូវបានកើតជាប្រទេសឯករាជ្យសារជាថ្មីវិញដោយប្រកាន់យករបបប្រជាធិបតេយ្យថ្មីដែលគេច្រើនស្គាល់វានៅពេលនោះថាសាធារណរដ្ឋអូទ្រីសទីពីរ។

អូទ្រីសគឺជារដ្ឋប្រកាន់យកប្រជាធិបតេយ្យតំណាងសភាដែលមានប្រធានាធិបតេយ្យសហព័ន្ធជាប្រមុខរដ្ឋនិងអធិការបតីជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធ។ តំបន់ទីប្រជុំជនធំៗក្នុងប្រទេសអូទ្រីសមានដូចជាក្រាតស៍(Graz), លីនស៍(Linz), សលប៊ឺក(Salzburg), និងអ៊ីនស៍ប្រាក(Innsbruck)។ អូទ្រីសជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ក្នុងប្រទេសដែលមានជាងគេបំផុតទាំង២០នៅលើពិភពលោកដោយគិតតាមផលិតផលក្នុងស្រុកសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ៗ(GDP per capita)។ អូទ្រីសជាប្រទេសដែលមានកម្រិតជីវភាពប្រជាជនខ្ពស់ហើយនៅឆ្នាំ២០១៨ អូទ្រីសបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី២០ទូទាំងពិភពលោកសម្រាប់លិបិក្រមអភិវឌ្ឍន៍មនុស្សនៅតាមប្រទេសនីមួយៗ។

សាធារណរដ្ឋអូទ្រីសទីពីរនេះបានប្រកាសពីអព្យាក្រឹត្យភាពរបស់ខ្លួនក្នុងកិច្ចនយោបាយការបរទេសតាំងពីឆ្នាំ១៩៥៥មកម្លេះ។ អូទ្រីសបានក្លាយជាសមាជិករបស់អង្គការសហប្រជាជាតិក្នុងឆ្នាំ១៩៥៥និងបានចូកជាសមាជិកសហភាពអឺរ៉ុបក្នុងឆ្នាំ១៩៩៥។ អូទ្រីសបានចុះលើកិច្ចព្រមព្រៀង Schengen ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៥ និងបានជ្រើសយកលុយអឺរ៉ូជារូបិយបណ្ណជាតិខ្លួនក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩។

ដើមកំណើត[កែប្រែ]

ឯកសារយោង[កែប្រែ]

  1. "Kommission für Migrations und Integrationsforschung der Österreichischen Akademie der Wissenschaften" (PDF) Statistik Austria ២០១២ p. 27 (total population to calculate percentages with is on page 23)
  2. "Population by Year-/Quarter-beginning" 1 October 2015
  3. ៣,០ ៣,១ ៣,២ ៣,៣ "Austria" International Monetary Fund
  4. "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)" Eurostat Data Explorer ដកស្រង់នៅថ្ងៃ 4 December 2015
  5. "Human Development Report 2015" (PDF) United Nations 2015 ដកស្រង់នៅថ្ងៃ 14 December 2015