ភូតាន

ពីវិគីភីឌា
Jump to navigation Jump to search
ព្រះរាជាណាចក្រភូតាន
དཔལ་ལྡན་འབྲུག་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ (ភាសាសុងខា)
Druk Gyal Khap
ភ្លេងជាតិ
འབྲུག་ཙན་དན (ភាសាសុងខា)
"អាណាចក្រនាគផ្គរលាន់"
ទីតាំងប្រទេសភូតាន (ក្រហម) នៅលើភូគោល
ទីតាំងប្រទេសភូតាន (ក្រហម) នៅលើភូគោល
រាជធានី
និង ទីក្រុងធំបំផុត
ធីមប៊ូ
27°28.0′N 89°38.5′E / 27.4667°N 89.6417°E / 27.4667; 89.6417
ភាសាផ្លូវការភាសាសុងខា
សាសនា
(ឆ្នាំ ២០១០)[១]
រដ្ឋាភិបាលរាជាធិបតេយ្យអាស្រ័យពាក់កណ្តាលរដ្ឋធម្មនុញ្ញអាស្រ័យសភាឯកភូត
សម្តេចព្រះរាជាធិបតីជីកមេ កេសារ ណាមគ្យែល វ៉ាំងឈូក
ឡូតេ ត្សេរីង
នីតិបញ្ញត្តិសភាតំណាងរាស្ត្រ
ក្រុមប្រឹក្សាជាតិ
រដ្ឋសភា​
និម្មិតកម្ម
- ការបង្រួបបង្រួមជាតិភូតាន
១៦១៦–១៦៣៤
១៧ ធ្នូ ១៩០៧
៨ សីហា ១៩៤៩
២១ កញ្ញា ១៩៧១
១៨ កក្កដា ២០០៨
ក្រឡាផ្ទៃ
- ផ្ទៃសរុប
៣៨,៣៩៤ គ.ម [២][៣]  (ទី១៣៣)
- ផ្ទៃទឹក (%)
១.១
ប្រជាជន
- ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ២០១៨)
៧៥៤,៣៨៨[៤][៥] (ទី១៦៥)
- ជំរឿន (ឆ្នាំ ២០១៧)
៧២៧,១៤៥[៦]
១៩.៣ នាក់/គ.ម   (ទី១៦២)
GDP (PPP)ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ២០១៨)
- សរុប
៧.៧០១ ពាន់​លានដុល្លារ[៧]
- ក្នុងម្នាក់
៩,៤២៦ ដុល្លារ[៧] (ទី១១៥)
GDP (ចារឹក)ប៉ាន់ស្មាន (ឆ្នាំ ២០១៨)
- សរុប
២.៥៤៧ ពាន់​លានដុល្លារ[៧]
- ក្នុងម្នាក់
៣,១១៧ ដុល្លារ[៧] (ទី១៣០)
ជីនី (២០១៧)៣៧.៤[៨]
មធ្យម
HDI (២០១៩)increase ០.៦៥៤[៩]
មធ្យម · ទី១២៩
រូបិយវត្ថុងុលត្រាំ (BTN)
រូពីឥណ្ឌា (₹) (INR)
ល្វែងម៉ោងUTC+០៦ (BTT)
ទម្រង់កាលបរិច្ឆេទYYYY-MM-DD
ទិសបើកបរឆ្វេង
កូដហៅទូរស័ព្ទ+៩៧៥
ដែនកម្រិតខ្ពស់.bt
  1. ចំនួនប្រជាជនរបស់ប្រទេសភូតានត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណដោយផ្អែកលើតួលេខដែលបានរាយការណ៍ថាមានប្រហែលមួយលាននាក់ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ ពោលនៅពេលដែលប្រទេសនេះបានចូលរួមជាមួយអង្គការសហប្រជាជាតិ ហើយស្ថិតិច្បាស់លាស់គឺនៅមានកង្វះខាត[១០] ដូច្នេះដោយប្រើអត្រាកើនឡើងប្រចាំឆ្នាំ ២-៣% ការប៉ាន់ស្មានចំនួនប្រជាជនច្រើនបំផុតគឺប្រហែលពីរលាននាក់នៅត្រឹមឆ្នាំ២០០០ ប៉ុន្តែជំរឿនជាតិត្រូវបានប្រព្រឹត្តិធ្វើឡើងក្នុងឆ្នាំ២០០៥ ហើយវាបានបង្ហាញថាប្រជាជនតាមពិតមានចំនួនតែត្រឹម ៦៧២,៤២៥ នាក់ប៉ុណ្ណោះ។ អាស្រ័យហេតុនេះ ផ្នែកចំនួនប្រជាជនរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបានកាត់បន្ថយការប៉ាន់ស្មានរបស់ខ្លួនអំពីចំនួនប្រជាជនរបស់ប្រទេសនៅក្នុងការពិនិត្យឡើងវិញឆ្នាំ២០០៦[១១] សម្រាប់រយៈពេលទាំងមូលពីឆ្នាំ១៩៥០ ដល់ឆ្នាំ២០០០។

ប្រទេសភូតាន់ ឬអាចសរសេរបានថា ប៊ូតាន (ភាសាសុងខា៖ འབྲུག་ཡུལ) ដោយមានឈ្មោះជាផ្លូវការថា ព្រះរាជាណាចក្រភូតាន គឺជាប្រទេសមួយដែលស្ថិតនៅតំបន់ហិមាល័យខាងកើត ពោលគឺនៅចំចន្លោះកណ្តាលរវាងប្រទេសចិន និងឥណ្ឌា។ ឈ្មោះថា ភូតាន ជាភាសាដើមហៅ "ឌ្រុកយុល" ឬប្រែមកថា "ទឹកដីនាគផ្គរលាន់"។ ប្រទេសនេប៉ាល់ និងបង់ក្លាដែសមានទីតាំងស្ថិតនៅជិតប្រទេសភូតាន ប៉ុន្តែមិនមានព្រំដែនគោកជាប់គ្នានោះទេ។ ប្រទេសនេះមានប្រជាជនជាង ៧៥៤,០០០ នាក់[១២] និងមានផ្ទៃដីសរុប ៣៨,៣៩៤ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលធ្វើវាជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី ១៣៣ ខាងក្រឡាផ្ទៃសរុប និងទី១៦០ ខាងចំនួនប្រជាជន។ ភូតានគឺជាប្រទេសប្រកាន់របបរាជាធិបតេយ្យអាស្រ័យរដ្ឋធម្មនុញ្ញដោយមានព្រះពុទ្ធសាសនាវិជ្រយានជាសាសនារបស់រដ្ឋ

ភូតានធ្លាប់មានទំនាក់ទំនងជាមួយចក្រភពអង់គ្លេស ហើយក៏បានក្លាយជាទឹកដីអាណានិគម។ ភូតាននូវតែបន្តរក្សាទំនាក់ទំនងទ្វេរភាគីរឹងមាំជាមួយឥណ្ឌា ហើយបានបែកបាក់គ្នានៅថ្ងៃទី ៨ សីហា ឆ្នាំ១៩៤៩ ភូមិសាស្ត្ររបស់ប៊ូតានប្រែប្រួលពីតំបន់ ទំនាបត្រូពិច នៅភាគខាងត្បូងរហូតដល់ភ្នំហិមាល័យនៅភាគខាងជើងដែលមានកំពូលភ្នំខ្លះលើសពី ៧០០០m ប្រទេសនេះមានប្រវែងប្រហែល ៣០០kmពីខាងកើតទៅខាងលិច និង១៧០kmពីខាងជើងទៅខាងត្បូង។ ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៨៥ រដ្ឋាភិបាលប៊ូតាន់បានសម្រេចចិត្តលែងគិតពីចំនួនប្រជាជនដើមកំណើតនេប៉ាល់ថាជាជនជាតិដើមប៊ូតាន់ទេទាំងនេះដែរត្រូវបានដកហូតសញ្ជាតិរបស់ពួកគេ។ ពួកគេភាគច្រើនកំពុងរស់នៅក្នុងប្រទេស នេប៉ាល់ នៅក្នុងជុំំំរុំ ជនភៀសខ្លួនក្រោមការឧបត្ថម្ភរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ ឆ្នាំ២០០៨ ប្រទេសប៊ូតានបាន ផ្លាស់ប្ដូររបប រាជានិយមផ្តាច់ការទៅជា រាជាធិបតេយ្យអាស្រ័យរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។

ឯកសារយោង[កែប្រែ]

  1. Pew Research Center – Global Religious Landscape 2010 – religious composition by country
  2. 9th Five Year Plan (2002–2007). Royal Government of Bhutan
  3. National Portal of Bhutan. Department of Information Technology, Bhutan
  4. "World Population prospects – Population division" population.un.org. United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division
  5. "Overall total population" – World Population Prospects: The 2019 Revision (xslx) population.un.org. United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division
  6. Bhutan Citypopulation.de
  7. ៧,០ ៧,១ ៧,២ ៧,៣ Butan. មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ
  8. Gini Index. ធនាគារពិភពលោក
  9. Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene. កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ. 15 December 2020. pp. 343–346. ល.ស.ប.អ. 978-92-1-126442-5. http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf។ បានយកមក 16 December 2020. 
  10. Treaty Bodies Database – Document – Summary Record – Bhutan. ការិយាល័យឧត្តមស្នងការអង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកសិទ្ធិមនុស្ស (UNHCHR) (5 June 2001)
  11. World Population Prospects. អង្គការសហប្រជាជាតិ
  12. World Population Prospects - Population Division - United Nations population.un.org